Jeugdige landgenoot doet Edberg pijn

NEW YORK, 5 SEPT. Op de trainingen in het stadje Vaxjo in Zweden slaagde Jonas Bjorkman er al in af en toe een set te winnen van de grote Stefan Edberg. Zes jaar lang kon Bjorkman zich op de banen in hun woonplaats voorbereiden op de ontmoeting met zijn voorbeeld. Vannacht, in hun eerste echte wedstrijd, overklaste hij Edberg in de derde ronde van de Open Amerikaanse tenniskampioenschappen in New York. Edberg, winnaar van het toernooi in 1991 en 1992, verloor in anderhalf uur met 6-4, 6-4 en 6-0.

“Ik voel me fantastisch. Het is een droom die uitkomt”, zei de 22-jarige Bjorkman na zijn overwinning. “Edberg is nog altijd de beste tennisser van Zweden en een van de beste spelers van de wereld. Ik ben opgegroeid bij de club waar Mats Wilander vandaan kwam. Hij was mijn eerste idool. Maar mijn speelstijl is dezelfde als die van Edberg. Ik heb altijd naar hem gekeken en probeer te spelen zoals hij doet.”

De 28-jarige Edberg staat vijfde op de wereldranglijst. Hij won dit jaar toernooien in Qatar, Stuttgart en Washington. Maar in de grand-slamtoernooien ging het volgens eigen zeggen “verschrikkelijk”. De halve finale in Melbourne werden gevolgd door verlies in de eerste en tweede ronde in Parijs en Londen. Edberg bezit inmiddels een record door aan 46 achtereenvolgende grand-slamtoernooien mee te doen. Nog geen enkele keer hield een blessure hem langer dan een paar weken van de baan. Hij heeft alles al een keer meegemaakt, maar wil nog twee jaar blijven spelen. Voor de lol. En desnoods op een koude avond onder het kunstlicht op het Stadium Court. Toch zal verliezen met 6-0 in de derde set van een jonge landgenoot hem meer pijn hebben gedaan dan hij gisteren wilde toegeven.

De twee service-volley-spelers begonnen met het vasthouden van hun service-games. Tot 4-5 in de eerste set leek Edberg de partij onder controle te hebben. Maar hij ging in de tiende game bij het eerste punt onderuit. In de koele, winderige avond - Edberg hield zijn pullover aan - gleed hij uit toen hij een forehand-volley wilde halen en kwam hij ongelukkig terecht op zijn rechterpols. Bjorkman brak meteen de service van Edberg en won de eerste set met 6-4. “Die val kostte me de set”, zei Edberg na afloop. “Ik raakte m'n ritme kwijt. Daarna kreeg hij meer zelfvertrouwen. Het leek wel Kerstmis voor hem. Alles lukte.”

In de tweede set leverde Edberg de set in met een dubbele fout bij 15-40. De tweede service belandde meters buiten het vak. In de derde set verloor zijn service vervolgens iedere kracht. Hij kreeg de ene na de andere onhoudbare return langs zich heen.

Met alleen Stefan Edberg in de top tien, is Zweden niet meer de supermacht die het geweest is in de jaren tachtig. Björn Borg bracht het Zweedse tennis naar de top. Mats Wilander en Edberg namen de fakkel over. Borg, Wilander en Edberg bereikten alle drie de eerste plaats op de ranglijst, een prestatie die sinds het begin van de ranking in 1973 slechts aan elf verschillende speler voorbehouden is geweest. In de jaren tachtig stonden ook Anders Jarryd, Henrik Sundstrom en Joakim Nystrom in de top-tien.

Nadat Edberg stopt zal Zweden het waarschijnlijk een aantal jaren zonder topper moeten stellen. Henrik Holm speelt wisselvallig, Magnus Gustafsson is al maanden geblesseerd en ook Bjorkman heeft het niet in zich om de top-tien te halen. Hij hoorde in zijn jonge jaren niet tot de nationale top bij de junioren in Zweden. Pas op latere leeftijd profiteerde hij van een beurs die Wilander had ingesteld voor de spelers van zijn oude club. Vorig jaar moest Bjorkman nog competitie spelen in Nederland voor de Metselaars om een soort basisloon te verdienen. Dit jaar verbeterde hij zijn ranking tot plaats 74 op de ranglijst en klom hij bij de dubbelaars zelfs tot nummer acht. Met Jan Apell speelt hij voor het Zweedse Davis-Cupteam, dat eind september in Gothenburg tegen de Verenigde Staten de halve finale speelt.

“Met zijn spel moest Bjorkman een keer een grote overwinning halen”, zei Edberg gisteren. “Jammer dat het juist tegen mij gebeurde.” Bjorkman had de laatste weken goed gespeeld en vorige week onder anderen Sergi Bruguera verslagen. Tegen Edberg wist hij het beste uit zijn spel te halen. “Ik speelde zo agressief mogelijk en nam veel risico. Dat is de enige manier om de grote jongens te verslaan.” In de vierde ronde treft hij de Duitser Joern Renzenbrink, die de Italiaan Andrea Gaudenzi uitschakelde.

Met de uitschakeling van Edberg wordt de kans steeds kleiner dat een Europeaan dit jaar in New York de titel wint. Eerst verloor de Duitser Boris Becker, toen de Kroaat Goran Ivanisevic, vervolgens de Rus Andrei Medvedev, gisteren Edberg. Alleen Michael Stich laat tot nu toe goed tennis zien, maar hij speelt morgen in de vierde ronde tegen de Rus Kafelnikov, van wie hij de laatste vier partijen heeft verloren.

Ook de winnaar van Roland Garros en nummer drie van de wereld, Sergi Bruguera, doet nog mee. Hij speelt vanavond tegen de Oostenrijker Thomas Muster, dertiende op de plaatsingslijst. Beiden hadden tot dit jaar weinig op met de US Open. “Wimbledon en de US Open zijn niet moeilijk”, schamperde Bruguera zaterdag. “Je moet gewoon hard serveren.” En Muster erkende dat ook hij het toernooi een tijd lang verschrikkelijk vond: “Hoe meer je wint, hoe leuker het hier wordt. Als je hier aankomt met de houding: 'Ik haat hamburgers, ik haat de vliegtuigen, ik haat New York, ik haat het verkeer', dan kun je beter thuis blijven.”