Je moet in een programma je mening kunnen ventileren; Filmspot valt bij de Avro onder de afdeling Cultuur. Dat is de enige juiste benadering.

Filmspot, vanaf volgende week elke donderdag, Ned.1, 19.28-20.00u.

Jac. Goderie, 'niet het type presentator dat omroepen graag op de televisie zien'

“Ik bekijk films met vier stel ogen. Is het iets voor de KLM? Is het iets voor MGM? Is het iets voor mijn filmprogramma? En dan zijn er nog mijn persoonlijke ogen. Ik kan dat heel goed scheiden.”

Jac. Goderie (Tilburg, 1951) stelt het filmmenu in KLM-vliegtuigen samen, geeft programmeringsadviezen aan de MGM-bioscopen en is redacteur-presentator van Filmspot, een filmprogramma dat het afgelopen seizoen op de Amsterdamse lokale zender AT5 te zien was en dat vanaf volgende week elke donderdag door de Avro zal worden uitgezonden:

“Een omroep die twee keer behoorlijk op zijn muil is gegaan met een filmprogramma, die verdient op z'n minst een veer in het linkeroor als hij het nóg een keer aandurft. In beginsel zullen we 52 weken achtereen uitzenden, dus zonder zo'n idiote zomerstop. Maar ongetwijfeld zal men aan de bel trekken als het programma niet strookt met de Avro-identiteit, wat die identiteit dan ook moge zijn.

Ik kan niet goed verklaren waarom veel filmprogramma's de afgelopen jaren zijn mislukt (bij de Avro eerst Preview met Hugo Metsers en vervolgens Tv-Film met Jessica Broekhuis - AdR). Misschien was Hugo Metsers, hoe aantrekkelijk ook, niet de meest ideale presentator. Ik ben dat mogelijk evenmin, maar een verschil is dat ik al heel lang dagelijks met mijn neus in films zit. Wellicht weet ik mijn liefde en kennis over te dragen.

In 1972 ben ik in het filmbedrijf gerold als assistent-bedrijfsleider van de Cineac in de Amsterdamse Reguliersbreestraat. Zes jaar later werd ik gevraagd als assistent-programmeur van Tuschinski en City. Daar heb ik het vak geleerd. Tegenwoordig geef ik programmeringsadviezen aan de firma MGM, op dit moment een van grootste bioscoopketens van Nederland. Ik bekijk films met vier stel ogen. Is het iets voor de KLM? Is het iets voor MGM? Is het iets voor mijn filmprogramma? En dan zijn er nog mijn persoonlijke ogen. Ik kan dat heel goed scheiden. En ik laat me ook geen last aanpraten, zolang jij niet kunt aantonen waar de belangenverstrengeling schadelijk zou zijn voor het ene of het andere. Als men veronderstelt dat ik publiek probeer te loodsen naar de bioscopen van mijn broodheer MGM, dan heb ik daar geen antwoord op. Kijk maar naar het programma, zou ik zeggen. Er zullen heel veel films ter sprake komen waarmee MGM geen doos te maken heeft. Of MGM met geld in mijn programma zit, is niet van belang. MGM wordt hartelijk bedankt op de titelrol. En Grolsch doet natuurlijk ook mee. Noem mij een televisieprogramma zonder sponsors!

Het aanbod van de Avro om Filmspot landelijk uit te zenden vond ik heel aantrekkelijk. Het is misschien hard nodig dat er op de publieke omroep een tweede filmprogramma wordt geïntroduceerd. In een vlaag van ijdelheid heb ik wel eens tegen René Mioch (van Veronica's Film & Video - AdR) geroepen: There's room for the two of us. Mogelijk leeft er de behoefte dat er op de televisie eens op een normale manier over film gepraat gaat worden.

Niks kwaads over René. Als de kijker het apprecieert om hem gearmd te zien staan met Julia Roberts of Arnold Schwarzenegger, dan vind ik dat prima. Maar onze interesses liggen iets anders. We benaderen film liever vanuit de beweegredenen van de maker. Je kunt het zap-publiek makkelijk bereiken met herkenbare sterren als Sly Stallone of Sharon Stone. Maar wanneer je als programmamaker genoegen neemt met hun ingeblikte antwoorden, dan is dat funest voor de beleving van film. Filmspot valt bij de Avro onder de afdeling Cultuur. Dat is de enige juiste benadering. Film hoort bij je opvoeding.

Wij concentreren ons op het volledige aanbod van de Nederlandse bioscopen en filmtheaters, met een zekere nadruk op films die je niet direct in filmprogramma's pleegt tegen te komen. Stel dat je je zou beperken tot de top-20-films. Zou dat betekenen dat die andere 220 tot 280 films die jaarlijks in Nederland worden uitgebracht, niet de moeite waard zijn? Er is in de bioscoop heel veel moois te zien. Ons nobele streven is om zoveel mogelijk mensen van hun bips af te laten komen. Want in die donkere anonimiteit van de bioscoop valt film nog steeds het beste te genieten.

Ook ik heb die verhalen gehoord dat een kritisch filmprogramnma binnen de kortste keren geen fragmenten meer van de filmverhuurders zou krijgen. Ik heb daar de afgelopen 51 weken nog geen last van gehad. Ik ben daar ook niet zo bang voor. Zoveel free publicity bestaat er nou ook weer niet op de Nederlandse televisie. Bovendien weten die filmverhuurders toch ook zelf of hun film iets voorstelt of niet.

Je kunt geen filmprogramma maken zonder je mening te ventileren. Maar ik ben geen mens van de botte bijl, ik pleeg mijn opvattingen te motiveren. Ironie is daarbij een uitstekend hulpmiddel. BBC-presentator Barry Norman is mijn grote held. Hij doet precies wat hij wil. En dan dat Engels. Daarmee kan hij in drie woorden duidelijk kan maken waarom een film goed is of bereslecht.

Ik ben tegen iedereen altijd eerlijk geweest. Dat geeft je krediet. Er mankeert niks aan om een film kut te vinden en tegelijk te weten dat hij een heel groot publiek zal aantrekken. Dat maakt je programmeringsadviezen niet ongeloofwaardig. En dat maakt evenmin je intentie ongeloofwaardig om een filmprogramma te maken. Per jaar zie ik misschien twee films die ik persoonlijk heel erg goed vind. Zo zit de wereld nu eenmaal in elkaar. Een minister kan ook niet doen wat hij zelf graag zou willen.

Ik zie het maken van Filmspot niet als onanie, maar misschien blijk ik uiteindelijk toch zo'n selfkicker te zijn die met zijn kop op de televisie wil. Dat moeten anderen maar beoordelen. Een televisiecarrière staat mij niet voor ogen. Ik ben niet het type presentator dat omroepen graag op de televisie zien. Het zou onverstandig zijn om mij mensen in de zeik te laten nemen. Sommigen zullen wel roepen: daar heb je die aansteller weer. Dat is dan jammer, maar het is niet anders.''