Premier Major wil dat IRA verklaring toelicht

LONDEN, 1 SEPT. De Britse premier John Major heeft gisteren om verduidelijking van de IRA-verklaring gevraagd. Hij zei dat het hem niet ging om woorden en dat hij ook geen muggezifter wilde zijn, maar dat de Britse regering geen verkennende besprekingen met Sinn Fein kan beginnen onder dreiging van een hervatting van geweld.

De Britse regering heeft altijd gezegd dat ze niet wil praten met terrroristen, betoogde Major, en de republikeinen houden pas op terroristen te zijn als ze definitief van wapengebruik afzien. Volgens de Downing Street Verklaring moeten er drie maanden zonder geweld voorbij gaan, voordat Sinn Fein bij de vredesonderhandelingen kan worden betrokken. Major zei gisteren dat die periode pas ingaat op het moment dat de IRA “op welke manier dan ook” laat weten dat de oorlog voorgoed voorbij is. Hij voegde daaraan toe dat dergelijk vredesoverleg pas op zijn vroegst na kerstmis begint.

Met zijn eis tot nadere vredesgaranties kwam Major tegemoet aan de reserves van de protestantse Unionisten, die vrezen voor een valstrik van de IRA. “Ik hoop dat de opstellers van deze verklaring menen wat ze zeggen: dat dit een permanente, totale, complete beëindiging van het terrorisme is”, zei James Molyneaux, de leider van de Ulster Unionisten. Hij beklemtoonde dat de Britse regering de uitgestoken hand van de republikeinen niet kan accepteren, zolang er geen zekerheid bestaat over een permanent staakt-het-vuren. Verder drong hij aan op inzameling van de IRA-wapens. “Waarvoor hebben ze hun geweren nog nodig als de oorlog echt ten einde is?”

Dominee Ian Paisley, leider van de Democratic Unionists, beschuldigde de Britse regering ervan achter de rug van het volk in Noord-Ierland een akkoord met de terroristen te hebben gesloten. Maar premier Major deed die suggestie af als “absolute onzin”. Hij verzekerde dat er geen geheime onderhandelingen zijn gevoerd en dat er geen geheime regelingen zijn getroffen. Ook benadrukte hij nog eens dat Noord-Ierland deel is van het verenigd Koninkrijk en dat ook blijft tot een meerderheid van de bewoners anders beslist.

John Hume, de leider van de Noordierse Social Democratic and Labour Party, die zijn politieke carriëre in de waagschaal stelde door als eerste officiële besprekingen met Sinn Fein te beginnen, riep op tot nationale verzoening. Hij zei dat vrede in Ulster zonder medewerking van de potestantse Unionisten ondenkbaar is.