'Vaticaan trekt bij over Kairo'

EDE, 29 AUG. Het Vaticaan zal zich tijdens de komende Wereldbevolkingsconferentie in Kairo niet verzetten tegen de passages in het ontwerp-slotdocument die ervoor pleiten om de beschikbaarheid van anticonceptiemiddelen zo te vergroten dat eenieder die deze middelen wil gebruiken daartoe de mogelijkheid heeft.

Dat heeft bisschop Ernst van Breda, de woordvoerder van de Nederlandse bisschoppenconferentie met betrekking tot de conferentie, zaterdag in Ede gezegd tijdens de manifestatie “Minder mensen of minder wensen?”. Het Platform Cairo '94, een samenwerkingsorgaan van Nederlandse niet-gouvernementele organisaties die zich met de bevolkingsproblematiek bezighouden, had de manifestatie ter voorbereiding op Kairo georganiseerd. In de Egyptische hoofdstad heeft van 5 tot 15 september wat officieel heet de Internationale Conferentie over Bevolking en Ontwikkeling (ICPD) plaats.

Het Vaticaan zal volgens Ernst wel fel protest blijven aantekenen tegen pogingen om passages in het slotdocument op te nemen die een legalisering van abortus voorstaan. De bisschop van Breda ontkende echter dat het Vaticaan overweegt om op te stappen van de conferentie, als er een document uit de bus zou dreigen te komen dat een te liberaal standpunt met betrekking tot de abortuskwestie zou bevatten. “Dat zijn waardeloze geruchten”, aldus Ernst. “De Heilige Stoel zou wel kunnen overwegen om het slotdocument niet te ondertekenen, als dat passages bevat waar de Kerk zich niet in kan vinden.”

De stellingname van het Vaticaan in Kairo met betrekking tot anticonceptiemiddelen betekent overigens niet, aldus Ernst, dat de opvatting van de rooms-katholieke kerk met betrekking tot deze middelen is veranderd. “Binnen haar eigen organisaties zal de kerk de natuurlijke manier van geboortebepeking (periodieke onthouding) blijven propageren als de enige juiste.”

Ernst zei niet op de hoogte te zijn van contacten tussen het Vaticaan en islamitische regimes als dat in Iran om tot een coördinatie van de standpunten in Kairo te komen. “Ik zou het treurig vinden als het Vaticaan zich genoodzaakt zou zien tot zulke contacten.”

De Heilige Stoel heeft al enige malen fel stelling genomen tegen de VN-conferentie in Kairo. Gisteren nog zei de paus dat hij vreest “dat het ontwerp-slotdocument seksualiteit vanuit een te individualistisch perspectief benadert en niet genoeg waarde hecht aan huwelijk en gezin”. De afgelopen maanden werd er in diverse media gesuggereerd dat het Vaticaan aan een diplomatiek offensief was begonnen om de conferentie te torpederen.

Tijdens de manifestatie in Ede zei Minister Pronk van ontwikkelingssamenwerking te “worstelen” met de vraag of het verstandig is dat de conferentie plaatsheeft. “Op de bevolkingsconferentie van 1974 in Boekarest werd er overeenstemming bereikt over een hoofdpunt, namelijk dat je het bevolkingsvraagstuk het beste kunt benaderen door armoedebestrijding centraal te zetten. In Mexico in 1984 werd daar de gedachte aan toegevoegd dat vrouwen zelf moeten kunnen beslissen. Toen is er gezegd: nu moet u de bereikte consensus, en die is natuurlijk fragiel, gaan uitvoeren. En dan vindt er ineens weer een conferentie plaats. Als er nu geen overeenstemming is over een hoofdaangelegenheid, of althans een kwestie die door de participanten tot een hoofdaangelegenheid is verheven, dan is daarmee ook de bereikte overeenstemming van tien jaar geleden verdwenen en hebben we een stap teruggezet.”