Iedereen was gespannen, zelfs Willem van Hanegem

“Oranje is een ronde verder.”

Zo opende Elleke van Doorn gisteravond met een verheugd glimlachje het NOS Journaal van 22.00 uur. Als het om het wereldnieuws gaat, hebben wij onze prioriteiten. Let ook op het woordje 'Oranje'. Niet Nederland of het Nederlands elftal, nee, het zoveel knussere 'Oranje'.

Maar we - jazeker: we - hebben het dan toch maar gered. De vraag is alleen of we er erg blij mee moeten zijn. Elke wedstrijd van 'Oranje' is zo'n aanslag op je gestel dat je je moet afvragen hoe lang dit nog vol te houden is. Met kloppende nieren en misselijk van de hoofdpijn heb ik het laatste uur uitgezeten. Elke keer dat ik Stan Valckx onhandig naar een tegenstander zag springen, kreeg ik een zinkend gevoel in mijn maag. Als Frank de Boer weer eens een metertje of tien ruimte liet vallen, kwam een gevaarlijke razernij in me boven.

Waarom doet een mens dit zichzelf aan? Ik zie nu al op tegen de wedstrijd tegen Ierland. Het was ook te merken in de NOS Studio. Iedereen was gespannen, zelfs de koele Willem van Hanegem gaf het toe. Abdellaoui, de spits van Willem II, was zó gespannen dat hij de hele avond geen mond heeft opengedaan. (Wat voor de NOS wel zo gemakkelijk was, want door die enorme reclameblokken zitten de gasten er tegenwoordig toch maar voor spek en bonen bij.) Er werd overgeschakeld naar Orlando waar Kees Jansma klaarstond. Of hij ook gespannen was? Wat heet: Kees was énorm gespannen.

Daar arriveert de spelersbus, Advocaat en de spelers stappen bleek en gespannen uit. Sierd de Vos moet Advocaat naar de opstelling vragen, maar in zijn zenuwen merkt hij niet dat de coach Rijkaard ongenoemd laat. Advocaat beent haastig weg, nog voordat De Vos zijn fout kan corrigeren. Kees Jansma noemt Peter van Vossen in zijn voorbeschouwinkje 'the people's hero' en ik versta: 'de piepel is hiero', want ik heb sombere voorgevoelens.

Kortom, iedereen was al volkomen over zijn toeren nog voor het goed en wel begonnen was. Ik begin steeds meer begrip te krijgen voor een bejaarde vriend die besloten heeft niet meer naar wedstrijden van 'het Nederlands elftal' (zo noemt hij dat nog als man van de oude stempel) te kijken. Te slecht voor het hart. Hij wacht de uitslag af en kijkt de volgende dag naar de herhaling, maar zelfs dàn wordt het hem soms nog te machtig.

Commentator Evert ten Napel voerde de spanning nog hoger op dan nodig was. Hij riep alsmaar dat 'Oranje' risico's moest nemen, want als we niet wonnen, werden we derde in de groep. Het stond toen 1-1 en ik zat er volledig doorheen, om maar eens een populaire uitdrukking onder Nederlandse spelers te gebruiken. Derde in de groep! Ik beschouwde het op dat moment als een zegen, een beloning voor een bijna uitzichtloos lijden.

Nu zijn die zelfgenoegzame Belgen derde geworden. Guy Mortier, de hoofdredacteur van Humo, zei in de Belgische studio: “Wat is dat nou: een achtste finale tegen Ierland? België-Duitsland, dat is veel spannender.”

Ik gun de Belgen hun spanning van harte.