Agassi luidkeels bejubeld na verloren partij tegen Martin

LONDEN, 28 JUNI. De twee poloshirts die Andre Agassi in het publiek gooide, werden bijna verscheurd door de toeschouwers. Toen hij na zijn nederlaag het centre court verliet, werd hij net zo luid toegejuicht als de Brit Jeremy Bates later op de dag.

Agassi, winnaar in 1992, heeft zijn hart verpand aan Wimbledon en kan geen kwaad doen in Londen. Hij is de lieveling van de joelende bakvissen en de toeschouwers die niet voor perfect tennis maar voor drama en emotie naar Wimbledon komen. Zeker als Agassi tegen Todd Martin, een bedaarde en tamelijk onbekende landgenoot, terugkomt van een 2-0 achterstand in sets en uiteindelijk pas in de vijfde set ten onder gaat.

Van de vijf oud-Wimbledon kampioenen die dit jaar aan het toernooi begonnen, zijn er nog maar twee over: Pete Sampras en Boris Becker, die vandaag zijn afgebroken partij tegen Andrei Medvedev moet uitspelen. Michael Stich verloor in de eerste ronde, Stefan Edberg in de tweede, en Andre Agassi in de vierde ronde. De 24-jarige Amerikaan Agassi, die vorig jaar op Wimbledon Richard Krajicek versloeg voordat hij in de kwartfinale sneuvelde tegen Sampras, verloor gisteren in vijf sets van zijn één jaar jongere landgenoot Todd Martin: 6-3, 7-5, 6-7 (0-7), 4-6 en 6-1 in vier uur en 21 minuten.

Agassi is in de winter vijf maanden uit de roulatie geweest wegens een operatie aan zijn pols, en net als Krajicek bleek hij deze zomer mentaal nog niet klaar voor de druk van een grand-slamtoernooi. In de Open Franse kampioenschappen verloor hij in de eerste ronde na een heroïsch, vier uur durend gevecht in de vijfde set van Thomas Muster. Gisteren had hij genoeg reserves om van 2-0 terug te komen naar 2-2, maar in de vijfde set kon hij de versnelling van Martin niet meer volgen. Agassi heeft de beste return van de wereld, maar Martin serveerde beter, volleerde beter, had een bijna even scherpe return en speelde beter vanaf de baseline.

Toch stal Agassi de show. De onderwerpen bij zijn persconferenties gaan over gewichtige zaken als de lengte van zijn borsthaar (“Niet zo kort als vorig jaar en niet zo lang als het jaar daarvoor”), zijn relatie met actrice Brooke Shields (“Ze is altijd welkom, waar ik ook ben”) en de tennisbroek tot op de knieën die hij en Sampras dit jaar dragen: “Het was mijn idee”. Zijn collega's zijn niet altijd even gelukkig met de aandacht die Agassi trekt. Een Agassi in vorm is een aanwinst voor ieder toernooi, maar zijn capriolen buiten de baan leiden tot opgetrokken wenkbrauwen.

Op de vrijdag voordat Wimbledon begon, verzamelden de spelers zich in een restaurant in Londen voor de jaarlijkse prijsuitreiking van de ATP, de organisatie van de mannentoernooien. Michael Chang, tafelgenoot van Todd Martin, betrad het podium als voorzitter van de liefdadigheidscommissie. Hij gaf een cheque aan een tennisleraar, die in de arme wijken van grote Amerikaanse steden les gaf aan kansarme kinderen. Middenin de speech van Chang besloot Agassi de Engelse roddelbladen hun foto te gunnen. Hij stond op van zijn tafel, omarmde de popster Barry Manilow en lachte breeduit. Een dozijn fotografen worstelde met veel rumoer om de beste plaats. Chang kon zich alleen verstaanbaar maken, omdat hij een microfoon had. Todd Martin sloeg een hand voor zijn ogen en deed geen moeite zijn afkeer over het gedrag van Agassi te verbergen.

Na zijn overwinning, gisteren, hield Martin zich in. Ben je niet jaloers dat Agassi zoveel bijval krijgt, werd hem gevraagd. “Ik vind het prachtig”, zei Martin. “Andre en ik zijn volledig verschillende personen. We spelen anders, we denken anders. Hij is er blij mee, ik ben er blij mee. Ik ben tevreden als mijn ouders me steunen, thuis voor de televisie. Ik heb het niet nodig dat meisjes van 13 of 14 jaar opgewonden raken.”

Agassi probeerde deze week de aandacht die hij zonder moeite manipuleert, te bagatelliseren. Na zijn imago van de Wimbledon-hatende, veelkleurige entertainer uit Las Vegas, en dat van de Zen-meester van Barbra Streisand, is zijn nieuwste vondst de 'volwassen man'. “Het publiek is loyaal aan degenen die hun toernooi winnen”, verklaarde Agassi de steun van de Britse toeschouwers. Het ging niet om de lengte van zijn borsthaar, maar om zijn tennis.

Ook met zijn spel probeert hij nieuwe grenzen te verkennen. Zijn zege op Wimbledon in 1992 was een klein wonder. Hij weerstond het service-geweld van Boris Becker en Goran Ivanisevic. Hoe harder de krachtpatsers sloegen, hoe harder ze de ballen terugkregen. Na drie verloren grand-slamfinales had ook het eeuwige talent eindelijk zijn grote titel te pakken. Zijn bluf, zijn imago en zijn kuren kregen inhoud. Maar in 1993 en in de eerste helft van dit jaar, slaagde Agassi er niet in de prestaties te leveren die passen bij zijn status als Wimbledon-kampioen.

Hij brak daarom vorig jaar met zijn coach Nick Bollettieri en zocht in maart hulp bij de sluwe veteraan Brad Gilbert, een voormalige top-tienspeler die zijn partijen won door het spel van de tegenstander te ontrafelen. “Bollettieri is onbelangrijk”, zei Agassi. “Hij weet niet zoveel van tennis en uiteindelijk is jouw aanwezigheid belangrijker voor hem, dan zijn aanwezigheid voor jou.” De Amerikaanse tenniscoach reageerde met eenzelfde steek onder water. “Ik hoop dat degene die met Andre werkt hem weer vóór de baseline laat staan. Hij moet snel slaan. Hoe meer hij nadenkt, hoe slechter hij speelt.”

Agassi is het verveelde jongetje dat tennist omdat het zo leuk is die bal hard weg te slaan. Daarbij maakt het niet uit wie er aan de andere kant van het net staat. Als het balletje rolt, zoals gisteren in de tie-break van de derde set, wint hij zeven punten op rij. Als hij twijfelt, zoals in de vierde set, slaat hij op breekpunten twee ballen in het net en staat hij met 4-0 achter.

Op de baan zou hij wat minder moeten denken, en buiten de baan wat meer.