Koning Voetbalbert ontwaakt

Op de voorplaat van Dag Allemaal, het best verkopende Vlaamse weekblad, poseert Marc Degryse met een slagersmes tussen de tanden en in zijn handen de gesnelde koppen van Ronald Koeman en Frank Rijkaard. Het wél spirituele weekblad Humo brengt een fotomontage van koning Albert als glunderende Rode Duivel in hurkpositie, onwetend van de achter hem postende Oranje-matrone Beatrix, die met twee gespreide vingers haar 'voorzitter' voor joker zet.

Het katholieke dagblad Het Volk kondigt voor zondag een extra-editie aan door middel van een radio-reclamespotje waarbij een stem met bloedstollend Afrikaans accent bezweert dat wij de Hollanders rauw lusten. De Rwandese omgang met elkaar die afvlekt op een voorspiegeling van de etnische veldslag, in Orlando.

De marge tot relativeren versmalt met de dag. Salvatore Adamo, die als charmezanger kiemde op de knie van Willem Duys, pikt een graantje (zeg maar een korrel) eigenliefde mee met een tweetalige song waarin België wordt afgeschilderd als idyllische natie, een veredeld Zwitserland, een paradijs dat niets aards meer heeft. Toen de Franstalige kwaliteitskrant Le Soir de Siciliaanse Belg goedkoop populisme aanwreef, knetterde zijn lezerstribune van kwaje inzendingen. Heeft de krant nu nóg niet door dat alleen de verfoeilijke politiek onze communautaire handen op één Belgenbuik tegenwerkt?

Opvallend hoe Koningen - in het Belgische geval Koning Staatshoofd en Koning Voetbal - erin slagen de publieke aandacht van een blote realiteit af te leiden. Grote winnaar bij de jongste Europese verkiezingen was Luikenaar José Happart, een regelrecht regionalist en ronduit republikein. Met zijn persoonlijke score van 265.000 voorkeurstemmen liet de socialistische lijsttrekker zijn 'naaste' concurrent in de Franstalige volksgunst, liberaal en Belgicist Jean Gol - 155.000 kiezers - ver achter zich. Alleen dankzij die persoonlijke geloofwaardigheid wist de integere Happart een door schandalen en broedertwisten, en érger - denk aan de moord op kopman André Cools - verlamde Parti Socialiste voor electorale verpulvering te behoeden. Niet alleen wil Happart van Vlaanderen af, hij neemt afstand van het kapitalistische Brussel. De lieveling van Wallonië is van de weeromstuit geháát in het Roomse noorden. Jarenlang weigerde de katholieke kwaliteitskrant De Standaard de naam Happart, tot schuttingwoord verworden, voluit te spellen.

Maar. Als een koning trouwt, of zijn omgeving rouwt, of de Rode Duivels gaan met een buitenland in de clinch, ontwaakt de Belg in de Belg. En zo'n bevlieging van samenhang komt de geplaagde nationale overheden goed uit. Dat Joske Weber, speerpunt van België's stootkracht, gisteren nog officieel Kroaat was - en in een vroeger leven vleermuis, aan zijn oren te zien - zal ons driekleurig worst wezen.

Tenslotte heeft die andere koning, Albert II, evenmin een druppel Belgisch bloed in zich. Vader Leopold III was prioritair Pruis, moeder Astrid een Zweedse Leda, met zwanehals.

In de Volkskrant van afgelopen zaterdag verontrustte Jos Klaassen zich over het uitblijven van voetbalwaanzin in buurland België. Ik kan hem bij deze geruststellen: de gekte nadert het kookpunt. Voetbal is niet alleen oorlog, het is ook folklore. Zo werd de vroegere voetballer en huidige verslaggever Rik de Saedeleer door de openbare omroep uit zijn bejaardenflat in de badplaats Knokke ontvoerd om op 70-jarige leeftijd als hernieuwde commentator licht en luidkeels te dementeren. In De Saedeleers alfabet ontbreekt de achtste letter, als hij zegt de voetballers vandaag open geld verdienen, bedoelt hij geenszins dat hun bankrekening transparant is. Het Franse woord Voilà spreekt hij uit als Vallà, variant: Vwallà. Dat doet hij in doorsnee zeventig keer per wedstrijd. Een goal is een koekenbak. Gaandeweg verbloemt elk verslag tot verbale maïzena.

Ik houd daar niet van. Wij wel. En wij is van tel. Wij overstemt alles in dit dubbele koninkrijk. Straks, als elf Rode Duivels de wei instormen om koppen van Oranje te snellen.