Top van centrale bank Portugal neemt ontslag

LISSABON, 24 JUNI. De top van de Centrale Bank van Portugal is gisteren teruggetreden na aanhoudende meningsverschillen met de regering over het monetaire beleid en interne strubbelingen binnen het apparaat.

De regering accepteerde het ontslag van de president van de Centrale Bank, Miguel Beleza, alsmede het ontslag van twee vice-presidenten. Beleza wordt opgevolgd door de staatssecretaris van financiën, Antonio de Sousa.

De benoeming van De Sousa wordt in financiële kringen in Portugal gezien als een belangrijk verlies van onafhankelijkheid van de Centrale Bank. Sinds zijn benoeming in 1992 lag Beleza aanhoudend overhoop met het ministerie van financiën. Daarbij liet voormalig minister van financiën Braga de Macedo (zelf eind vorig jaar vervangen) niet na vraagtekens te zetten bij de wenselijkheid van een onafhankelijke politiek van een centrale bank.

Belangrijk twistpunt vormde de klassieke belangentegenstelling bij de poltieke met betrekking tot de wisselkoers en de rentetarieven. Onder Beleza legde de centrale bank de prioriteit bij een stabiele wisselkoers, desnoods ten koste van hogere rentetarieven. De centrum-rechtse regering van premier Cavaco Silva was evenwel gebaat bij het terugdringen van de rente. Daarbij werd het beleid van de Centrale Bank met enige regelmaat openlijk afgevallen door de kabinetsleden, Cavaco Silva niet uitgezonderd.

In een eerste reactie op het aftreden van Beleza daalde de koers van de Portugese escudo. De munt herstelde zich evenwel na verklaringen van de centrale bank waarin werd onderstreept dat zal worden vastgehouden aan de huidige bankpolitiek om de escudo op een stabiele koers te houden.

De vertrekkende bankpresident Beleza heeft tot dusver nog geen toelichting gegeven op zijn ontslag. Een van de twee vertrekkende vice-presidenten, Bagao Félix, noemde interne ruzies over het te voeren beleid als een van de redenen van het vertrek van de banktop. Berichten over slepende kantoorguerrilla's binnen de centrale bank doen al langer de ronde. Belangrijk is daarbij onder meer de kwestie rond de Portugese bank Totta y Azores, waarvan eind vorig jaar plotseling bleek dat de Spaanse bank Banesto een meerderheidsbelang bezat. Terwijl de centrale bank nog bezig was de totstandkoming van dit belang te onderzoeken, verklaarde de regering (in weerwil van de Europese regelgeving op dit terrein) dat een buitenlands meerheidsbelang niet is toegestaan.

Meningsverschillen over de aanpak van deze kwestie en de aanhoudende botsingen - ook met de nieuwe minister van financiën, Eduardo Catroga - leidden ertoe dat Beleza al twee maal eerder dit jaar zijn ontslag zou hebben aangeboden. De nieuwe president van de centrale bank, De Sousa, verdiende zijn sporen als staatssecretaris met het opzetten van een nieuwe privatiseringsronde van staatsbedrijven die juist gisteren door het kabinet is goedgekeurd.