Onderzoekers twijfelen aan toekomst overdekte Y-markt

AMSTERDAM, 21 JUNI. 'Bedrijfseconomisch gezien' kan de gemeente de Y-markt in Amsterdam beter sluiten. Voortzetting van de noodlijdende 'oosterse' markt, vooral bedoeld voor beginnende allochtone ondernemers, uit maatschappelijke of politieke overwegingen is een duur en onzeker alternatief.

Dat concludeert de Maatschappij voor Bedrijfsobjecten in een gisteren gepubliceerd onderzoek. De studie is verricht in opdracht van de gemeente Amsterdam, die de markt in beheer heeft. Sinds de opening in oktober 1993 trekt de overdekte markt veel te weinig publiek. De vooral allochtone ondernemers hebben stuk voor stuk financiële problemen.

Wethouder E. Peer (economische zaken) besluit binnen anderhalve week of de markthal dicht gaat of nog een kans krijgt. Gisteren liet Peer weten dat niet alleen de bedrijfseconomische overwegingen de keuze van het college van B en W zullen bepalen. De markt is het grootste werkgelegenheidsproject voor allochtonen.

De lokatie is volgens het onderzoek de belangrijkste oorzaak voor het falen van de markt. Aanpassing van de huidige Y-markt biedt volgens het rapport geen oplossing voor de problemen.Volgens de onderzoekers moet de gemeente het komende jaar 1,5 tot 2 miljoen gulden besteden om de markt draaiende te houden. Dat bedrag bestaat uit 650.000 gulden voor commercieel management, 150.000 gulden voor reclame en de rest voor noodzakelijke verbouwingen in de markthal.

De ondernemers besloten vanochtend in een vergadering het voorstel van Peer af te wachten. De advocaat van ondernemersvereniging Samen Sterk, mr. D.C. van Reekum, ziet genoeg mogelijkheden om voor alle kooplieden een forse schadevergoeding te eisen, als de gemeente de markt sluit. Volgens Van Reekum heeft de gemeente de ondernemers een te rooskleurig beeld voorgehouden van de bezoekersaantallen. Voor de opening van de markt voorspelde wethouder Jonker dat er twee miljoen bezoekers per jaar zouden komen. Deze week bleek dat hij zich daarvoor had gebaseerd op een rapport over een markt direct achter het Centraal Station.

Een van de mogelijke voorstellen is volgens Van Reekum dat de gemeente nog eenmalig een bedrag van ruim anderhalf miljoen in de Y-markt investeert, mits de ondernemers in de toekomst afzien van schadeclaims. Van Reekum verwacht dat de ondernemers daar niet mee akkoord gaan. “De gemeente is als de dood voor hoge schadeclaims”, aldus de advocaat. Het stadsbestuur heeft volgens hem met de Y-markt geblunderd.

De Maatschappij voor Bedrijfsobjecten heeft drie alternatieven onderzocht om de markthal rendabel te maken. De omvorming tot een 'shopperhal' op commerciële basis heeft alleen kans in de nabijheid van andere publiekstrekkers. Een supermarkt in de markthal zal wel meer publiek uit de buurt trekken, maar maakt de Y-markt niet attractiever voor andere doelgroepen. Omvorming tot een echte 'exotische festival markt' biedt volgens de onderzoekers alleen op lange termijn en op een betere plek soelaas. Als voorwaarde geldt daarbij dat de plannen voor de IJ-oevers doorgaan.

De gemeente heeft ook nog de mogelijkheid de markt te verplaatsen, maar volgens het onderzoek is de kans klein dat de gemeente een andere lokatie vindt. In de stad zijn al veel andere markten. Mocht de gemeente toch een aantrekkelijker plek vinden dan nog is het geen oplossing voor alle ondernemers. De huidige markt heeft te veel horeca en te weinig stands met etenswaren.