Nederland: niet meer geld voor VS-leger

WASHINGTON, 21 JUNI. Nederland verwerpt de eisen van het Amerikaanse Huis van Afgevaardigden om Europa meer te laten betalen voor de honderdduizend Amerikaanse militairen die nog in Europa gelegerd zijn.

Naarmate dat aantal kleiner wordt zal Europa relatief meer gaan bijdragen, maar een verhoging tussen nu en 1998 van een Europese bijdrage van vierhonderd miljoen dollar naar een bedrag van bijna zes miljard dollar, noemde minister Ter Beek van defensie gistermiddag op de trappen van het Pentagon “absurd.”

Hij heeft dit Nederlandse standpunt tijdens een gesprek met zijn Amerikaanse collega Perry overgebracht. Tijdens dat gesprek kreeg hij niet de indruk dat de regering-Clinton instemt met de drastische eisen van een deel van het Amerikaanse Congres.

Al meer dan een kwart eeuw vragen de Amerikanen hun bondgenoten om een betere lastenverdeling. Nu zij hebben ingestemd met een eigen defensie-identiteit voor West-Europa, die gestalte moet krijgen in de Europese Unie via het voorportaal van de Westeuropese Unie (WEU), willen leden van het Congres dat de inspanningen van de Europese partners beduidend groter worden. Zij dreigen om het aantal Amerikanen in Europa anders nog sterker terug te brengen en alleen meer militairen in te vliegen in tijdens van crises.

Perry herhaalde in het gebrek met Ter Beek dat de Verenigde Staten bereid zijn troepen naar Bopsnië te sturen als er een duurzaam vredesakkoord komt. Die troepen moeten dan op de uitvoering van dat akkoord toezien. Washington stelt wel als eis dat de militairen voor die toezichthoudende taak binnen de commandostructuur van de Navo opereren en ook volgens de operationele procedures van de Navo. Andere deelnemende landen die geen lid van de Navo zijn moeten zich dan maar naar dat commando richten, aldus Perry. Ter Beek heeft er bij de Amerikanen op aangedrongen het wapenembargo tegen Bosnië te handhaven.

President Clinton staat onder sterke binnenlandse druk om dat embargo op te heffen. Na afloop van het gesprek zei Ter Beek dat hij de vrees bij zijn Amerikaanse collega had kunnen wegnemen dat de Westeuropese Unie aan Oosteuropese landen bepaalde veiligheidsgaranties zou gaan geven als die landen een samenwerkingsverband met de Westeuropese Unie aangaan. “De WEU zal de Oosteuropeanen niet meer bieden op dat terrein als de Navo in het 'partnership voor vrede”', aldus Ter Beek.

Over enkele weken zal Nederland in de WEU voorstellen doen voor de formulering van een gemeenschappelijke Europese defensiepolitiek. Maar Ter Beek liet zijn collega Perry weten dat deze plannen op geen enkele manier afbreuk zullen doen aan de Atlantische samenwerking.