De rassenhaat bezworen met Indiase rap

Fun-Da-Mental: Seize The Time, verschenen bij Play It Again Sam (natcd 33)

De Britse popgroep Fun-Da-Mental neemt stelling tegen etnische onverdraagzaamheid. De groep zingt met een duidelijk Engelse tongval over de kwaliteit van Moslim- spiritualiteit en paart religieuze Indiase muziek aan Noord-Amerikaanse rap. “We noemen ons gewetensvolle dieven. We stelen wel, maar hebben respect voor de oorsprong van de muziek.”

Anders dan de leden van de Engelse groep Blur, die bij interviews argeloos opmerken dat het met de opkomst van de rechts-radicale British National Party (BNP) toch wel meevalt, zijn de vier muzikanten van het eveneens Engelse Fun-Da-Mental bezorgd. Volgens Fun-Da-Mental kan Engeland de dreiging van de BNP niet langer ontkennen. In Oost-London werd onlangs niet alleen de woning van een Pakistaanse familie in brand gestoken, ook een (blanke) organisatie als de Youth Against Racism vindt levensbedreigende boodschappen op haar antwoordapparaat.

Met hun nieuwe cd, Seize The Time, neemt het raciaal gemengde Fun-Da-Mental stelling tegen etnische onverdraagzaamheid. Want de groep vindt popmuziek een passend medium om politieke overtuigingen over te brengen. Fun-Da-Mental slaagt erin de ideeën over tolerantie en culturele integratie tot uiting te laten komen in zowel de teksten als de muziek. Fun-Da-Mental doet namelijk precies wat ze in haar teksten propageert: men paart traditionele Indiase muziek aan een Noord-Amerikaanse rap-stijl, en zingt met een duidelijk Engelse tongval over de kwaliteit van Moslim-spiritualiteit.

Bij Fun-Da-Mental wordt de politieke boodschap niet opdringerig verwoord en ze gaat evenmin ten koste van inventieve muziek. De bezwerende ritmiek die wordt gestuwd door verende baslijnen, staat op de voorgrond en lijkt nog te worden versterkt door soepele woordstromen. Dat er sprake is van een politieke lading wordt pas in tweede instantie duidelijk.

Woordvoerder Aki, die op zijn derde uit Pakistan naar Engeland verhuisde, praat over het opgroeien in Engeland als over een 'culturele reis'. “Er was natuurlijk veel blanke popmuziek, er was reggae uit West-Indië, er was de invloed van Afro-Amerikaanse muziek en bij mij thuis was er dan ook nog de traditionele Indiase muziek.” Indiase muziek laat zich goed vermengen met westerse stijlen, vindt Aki. Zo bestaan er volgens hem ritmische overeenkomsten tussen raggamuffin' en bhangra, een traditionele Indiase muzieksoort. “Bhangra wordt gemaakt met uitsluitend drums. Het is de muziek die hoort bij het feest van de oogst. Als het werk gedaan is, onspannen de landarbeiders zich met dans en marihuana. 'Bhangra' komt van het Indiase woord voor 'cannabis', de viering van de aarde.”

Een deel van de Indiase muziek waar Aki uit plundert is oorspronkelijk bedoeld als religieuze muziek en klinkt gewijd. Zijn 'buit' behandelt hij met respect. “We halen het dan wel uit zijn context door het in een westers popliedje te gebruiken, maar doen dat op een gewetensvolle manier. Zo noem ik ons ook altijd: 'gewetensvolle dieven'. We stelen wel, maar we hebben respect voor de oorsprong van de muziek.”

Fun-Da-Mental heeft een voorliefde voor woordspelletjes. De groepsnaam is daar een voorbeeld van. Aki heeft als bijnaam 'Propa-gandhi', en hij beschrijft zichzelf niet als 'pacifist' maar als 'Pakifist'. Dat 'Pakifisme' is dan blijkbaar een militante variant, want Aki laat zich inspireren door de Amerikaanse rappers van Public Enemy, die op hun beurt weer de ideeën van Malcolm X navolgen.

In het nummer Dogtribe beschrijft Aki zijn standpunt: 'There comes a time when enough is enough/ Afro-Caribbeans, Asians together is tuff/ Our defense is on attack, minds are made up/ Bodies are fighting back/ Self defence is no offence/ And we're ready, ready for a collision with the opposition'.

“Ik behoor tot de tweede generatie immigranten. Toen ik klein was moest ik me op school nog 'Peter' noemen, en ik zei dat we thuis fish & chips aten, in plaats van curry. Anders vond niemand me aardig. De derde generatie Pakistani is veel assertiever. Ze komen voor zichzelf op, ze laten zich niet in een hoekje dringen.”

Dat is ook de reden dat Aziaten in Engeland zich muzikaal steeds meer onderscheiden. Behalve Fun-Da-Mental zijn er bijvoorbeeld de ruige liedjes van de band Cornershop en de moslim-rap van Apache Indian. Ook de rave-cultuur wordt overgenomen. Bhangra-feesten in Oost-Londen trekken op zondagmiddag moeiteloos drieduizend bezoekers. Men draait er allerlei soorten Aziatische muziek, maar ook hip-hop en raggamuffin'. Er wordt geen alcohol geschonken, en door het moslim-geloof zijn de feesten voor meisjes ook nog vaak verboden terrein. Maar dat gaat veranderen, meent Aki. De Bhangra-beweging is immers voor Aziatische jongeren wat punk was voor blanke kids, het vertegenwoordigt'rebellie'.

Als Fun-Da-Mental optreedt willen de bandleden het publiek bewust maken van de problemen in Engeland rond raciale spanning. Zo wordt er na afloop ook met de aanwezigen gediscussieerd. Denkt Aki niet dat dit het effect heeft van preken voor de eigen parochie? “Het mooiste zou natuurlijk zijn als je mensen echt kunt bekeren. Maar BNP-aanhangers komen nu eenmaal nooit naar onze concerten.”