N-Korea dreigt ook verdrag non-proliferatie op te zeggen

SEOUL/WENEN, 15 JUNI. Noord-Korea heeft gisteren in bedekte termen gedreigd het Non-proliferatieverdrag (NPV), dat de verdere verspreiding van kernwapens moet tegengaan, op te zeggen, indien de Amerikanen doorgaan met hun plannen voor het nemen van sancties. Vandaag zegde Pyongyang per brief formeel zijn lidmaatschap van het Internationaal Atoomenergie Agentschap (IAEA) op.

Maandag liet Noord-Korea in een officiële verklaring weten het IAEA, dat ressorteert onder de Verenigde Naties, te zullen verlaten als reactie op het besluit, vorige week, van het atoombureau om de technische nucleaire hulp, ter waarde van een kwart miljoen dollar per jaar, aan de Noord-Koreanen stop te zetten. Het IAEA strafte Noord-Korea op deze manier wegens de zware tegenwerking die IAEA-inspecteurs ondervonden bij hun werk in de kerncentrale van Yongbyon. De VN zijn de controle over het nucleaire programma van Noord-Korea nu volledig kwijt.

Gisteren verwittigde Pyongyang eerst de Verenigde Staten van zijn uittreding uit het IAEA en vandaag kreeg het hoofdkwartier van het IAEA in Wenen een formele opzegbrief. De Noordkoreaanse ambassadeur bij de VN, Pak Gil Yon, gaf gisteren de VS alle schuld van de huidige Koreaanse crisis en dreigde dat zijn lang ook het NPV zal opzeggen. “De oplossing ligt volledig in handen van de VS. Als zij ons dwingen uit het NPV te stappen, hebben we geen ander keus dan met harde tegenmaatregelen te komen.” Onder 'dwingen' verstaat Pyongyang het nemen van sancties en 'tegenmaatregelen' zijn al eerder nader aangeduid als oorlog.

Pyongyang heeft overigens sinds begin vorig jaar al een aantal malen gedreigd het NPV op te zeggen, maar heeft de beslissende stap nooit gezet. Het IAEA onderstreepte vandaag dat Noord-Korea ondanks zijn uittreding uit het IAEA nog steeds verplicht is internationale inspecties toe te staan als ondertekenaar van het NPV. Wanneer Pyongyang zijn handtekening onder het NPV intrekt heeft het geen enkele verplichting meer. De VS en het IAEA zouden dat beschouwen als een zeer zware maatregel, die ingrijpen vrijwel onafwendbaar zou maken.

Noord-Korea heeft de twee laatste inspecteurs van het IAEA die nog in Noord-Korea verblijven, ondanks dreigementen nog altijd niet uitgewezen. Niettemin zei de Noordkoreaanse minister O Jin U vandaag dat zijn land de kerncentrales “nooit meer” voor inspectie zal vrijgeven.

De VS zetten intussen hun lobbywerk bij de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties voor het nemen van strafmaatregelen tegen Noord-Korea voort. De Washington Post meldde vandaag dat Washington vooralsnog van “milde stappen” uitgaat. Noord-Korea zou nog ten minste een week de tijd krijgen volledige inspectie van zijn nucleaire installatie toe te staan, voordat een “hoofdzakelijk symbolische” blokkade in werking zou treden. De VS houden volgens deze krant nog steeds mogelijkheid met de kans op een diplomatieke oplossing. Met name de positie van China, de laatste grote bondgenoot van Noord-Korea, is van cruciaal belang. Peking heeft zich tot nu toe mordicus uitgesproken tegen sancties. De Russische minister van buitenlandse zaken, Andrej Kozyrev, zei vandaag dat zijn land “in laatste instantie” zal instemmen met sancties. Hij zei het Noordkoreaanse uittreden uit het IAEA te betreuren. “Het is de verkeerde weg, want het ruïneert de politiek van de non-proliferatie volledig”, aldus Kozyrev.

De vroegere Amerikaanse president Jimmy Carter is vandaag vanuit Zuid-Korea de grens naar Noord-Korea overgestoken, op uitnodiging van de Noordkoreanen. Carter wil in Pyongyang op persoonlijke titel proberen een oplossing te vinden voor de crisis. (AP, AFP, Reuter)