Alleen Amerikanen bang voor Oranje-supporters

ORLANDO, 15 JUNI. Het gebied rondom het Citrus Bowl-stadion van Orlando is zo uitgestrekt, dat de vijftien- tot twintigduizend Nederlandse voetbalsupporters die volgende week worden verwacht voor het bijwonen van de WK-duels tegen Marokko en België zich zullen verspreiden als mieren in een woestijn. Will van Rhee, manager veiligheidszaken van de KNVB, maakt zich dan ook weinig zorgen over de opvang van het legioen, dat een vakantie combineert met het voetbalbezoek. “Een attractiepark van Disney World, Magic World, dat bij ons in de buurt zit, verwerkt per dag 150.000 bezoekers. Dan kunnen de autoriteiten die tienduizenden voetbalfans ook nog wel aan.”

Gewelddadigheden zouden volgens de ex-politiecommissaris hoogstens kunnen optreden in het Orange Village. Hier zijn supporters uit alle landen van 23 juni tot 1 juli van vier uur 's middags tot vier uur 's nachts welkom om het glas te heffen. Een initiatief van Nederlandse zakenmensen, die geheel inspelen op de brood-en-spelen-gedachte. Van Rhee: “Een kwaad woord kan daar snel escaleren.”

De veiligheidscoördinator is net als de rest van de KNVB-officials ondergebracht in de decadente Beach & Yachtclub van Disney World. Een open wagentje brengt de bezoeker van de parkeerplaats naar een optrekje dat probleemloos kan wedijveren met paleis Soestdijk. Hier huist op de vijfde verdieping het WK-bureau van de Nederlandse voetbalbond. De veertig kamers waar de officials - van wie sommigen met vrouwen - hun intrek hebben genomen, zijn gratis beschikbaar gesteld.

Van Rhee benutte de afgelopen dagen om de Citrus Bowl nog eens te verkennen. Hij constateerde tot zijn tevredenheid dat een balustrade op zijn verzoek tot veilige hoogte is opgetrokken. “Men verzekerde mij dat er nog nooit iemand naar beneden is gevallen. Maar ze hebben er toch iets aan gedaan.” Er staan volgens Amerikaans gebruik geen hekken om het veld. Er is zelfs geen gracht die voor een afscheiding zorgt. De bezoeker kan in principe zo het veld oplopen. “Maar dan wordt hij toch onmiddellijk in de kraag gepakt en vastgezet.” De wedstrijden moeten in goede banen worden geleid door 1.500 man politiepersoneel en stewards. Nederland stuurt vier supporterscoördinatoren uit Arnhem, Den Bosch, Breda en Eindhoven. “De fans krijgen op monitoren in het vliegtuig adviezen over gedragsregels. Bijvoorbeeld dat je niet met een politieman in discussie moet gaan of hem een klap op zijn schouder geven. De controle bij het stadion geschiedt in drie etappes. De fouillering kan door de hitte en de schaarse kleding erg snel verlopen.”

De plaatselijke bevolking kijkt met angst en beven uit naar de ontmoeting tussen Nederland en België op 25 juni. Rondom die wedstrijd zal er misschien een botsing tussen twee supportersgroepen optreden, vreest men. Van Rhee maakt zich geen zorgen. “Dat op het veld een confrontatie plaats vindt tussen oude rivalen, wil nog niet zeggen dat de supporters elkaar in de haren vliegen. Op het gedrag van de Oranje-fans is zelden iets aan te merken. De Belgen kennen wel harde supporterskernen in Antwerpen en Brugge, maar ik verwacht daar toch geen problemen mee.”

Als er onverhoopt onrust ontstaat op de tribunes, heeft de organisatie het waarschijnlijk aan zichzelf te danken. De distributie van toegangskaarten is nogal chaotisch verlopen. Daardoor komt het bijna bij elke wedstrijd voor dat rivaliserende supporters in elkaars vakken zitten. “Ik roep altijd: de veiligheid begint bij de kaartverkoop”, aldus Van Rhee. “Gelukkig spelen we nog niet tegen Duitsland, maar tegen Marokko en Saoedi-Arabië. In een eventueel later stadium zal het wel goed zijn geregeld. En de Belgen komen met zevenduizend supporters die in één vak bij elkaar zitten.”

Ondertussen maakt de brandweer van Orlando zich voornamelijk zorgen over de ondraaglijke hitte die de supporters straks moeten trotseren. Het kan in het onoverdekte stadion, dat het model heeft van een hoefijzer, 's middags wel vijftig graden celsius worden, omdat de hoge muren de warmte vasthouden. Commandant Robert Pearce houdt rekening met honderd slachtoffers per wedstrijd. Mensen die door de warmte bevangen raken. Zij worden afgevoerd naar noodgebouwen met airconditioning voor behandeling. “Er zal overal voldoende drank staan”, verzekert Van Rhee. “Water en vruchtensappen. Bier wordt ook verkocht, maar dat zou ik iedereen afraden te drinken. Er is een speciaal veldje vrijgemaakt waar een helikopter kan landen om eventuele slachtoffers af te voeren naar het ziekenhuis. Ik heb hier onlangs een vriendschappelijke wedstrijd bezocht van Marokko. Na twintig minuten snakte ik al naar water. We hebben één troost: het kan straks alleen maar beter. Warm zal het wel blijven, maar niet met die hoge vochtigheidsgraad.”