Brinkman: zelf medeschuldig aan nederlaag

DEN HAAG, 13 JUNI. CDA-leider L.C. Brinkman acht zich mede-verantwoordelijk voor de nederlaag van zijn partij bij de Tweede-Kamerverkiezingen.

Tijdens de CDA-partijraad van afgelopen zaterdag in Utrecht somde Brinkman zijn eigen feilen op. Vooral een foute taxatie van het draagvlak voor verandering van de “verzorgingsmaatschappij”, een tweeslachtige houding tegenover het kabinet, de “te weinig eenduidige campagne-regie”, en een gezagsvacuüm in de partij doordat er te lang twee kapiteins op het schip zijn geweest, hebben volgens Brinkman geleid tot de dramatische verkiezingsuitslagen geleid.

De partijleider kondigde aan dat hij nu beschikbaar is voor het “sjouwerswerk” dat moet leiden tot “herstel van vertrouwen”. Hij leverde kritiek op PvdA-leider Kok, die volgens hem bij de formatieonderhandelingen wel heel snel met tegenvallers en oningevulde bezuinigingen op de proppen is gekomen. De verkiezingsbeloften van Kok waren kennelijk nogal breekbaar, aldus Brinkman. Hij herhaalde zijn aanval van vorige week op het gebrek aan openheid bij de gesprekken over “dat zogenaamde paars”. Brinkman wil vóór het zomerreces van Tweede Kamer weten of er een paars kabinet komt of niet, want “het begrotingswerk wacht”. Brinkman benadrukte in zijn toespraak dat er nu gewerkt moet worden aan een “ondernemende samenleving”.

Na de “schrijnende uitslag” van de verkiezingen deed de CDA-partijraad een eerste poging de gemaakte fouten te analyseren. Vertegenwoordigers van de regionale afdelingen signaleerden dat “CDA-politici elkaar in het openbaar waren afgevallen”. Ook zou de partij gebrek aan inzicht hebben in wat er in de regio's leeft. Een resolutie van de CDA-jongeren die de partijregels over voorkeurstemmen wil veranderen, ontmoette veel sympathie. Net als in andere partijen zou ook in het CDA iemand die veel voorkeurstemmen krijgt, bijvoorbeeld een regionaal geliefde kandidaat, een door de partij aangewezene van de lijst kunnen verdringen. Stemming over de resolutie werd uitgesteld, in afwachting van de rapportage van de commissie Gardeniers die de oorzaken van de verkiezingsnederlaag analyseert.

Waarnemend partijvoorzitter Lodders-Elffrich liet in ieder geval doorschemeren dat het mogelijk is dat de regeling wordt aangepast. Volgens haar betekenen de tegenvallende verkiezingsuitslagen niet “het begin van het einde van de christen-democratie”. “Heroriëntatie is het wachtwoord aan het einde van van onze eeuw en aan het begin van van een nieuwe,” aldus Lodders. Volgens haar moet het CDA “een politiek dak” bieden waar “een ieder telt christen of hindoe, moslim of buitenkerkelijke”. Volgens Lodders moet de partij echter ook weer niet te lang bezig zijn met zelfanalyse. “Een politieke organisatie heeft een naar buiten gericht doel.”