Eerste aminozuur in de ruimte ontdekt

Twee astronomen van de universiteit van Urbana in Illinois (VS) hebben het eerste aminozuur in de ruimte tussen de sterren gevonden. Het gaat om glycine (ook wel glycocol of aminoazijnzuur geheten), een aminozuur dat op aarde een belangrijke rol speelt bij de bouw van vele soorten eiwitten. Het aminozuur werd met behulp van radiotelescopen waargenomen in de grote wolken gas en stof die zich dicht bij het centrum van ons melkwegstelsel bevinden, in een gebied dat door astronomen wordt aangeduid als Sagittarius (Schutter) B2.

Sinds de jaren zestig zijn er al meer dan honderd moleculen in de ruimte tussen de sterren gevonden. Het grootste deel hiervan bestaat uit organische moleculen, uiteenlopend van het eenvoudige koolmonoxyde (CO) tot ingewikkelde moleculen die uit meer dan een dozijn atomen bestaan. De moleculen worden waargenomen via de radio- of microgolfstraling die zij op heel specifieke golflengten uitzenden. Dank zij waarnemingen op steeds kortere golflengten (in het millimeter- en submillimetergebied) worden er nog steeds nieuwe moleculen ontdekt.

Glycine is onder aardse omstandigheden een vaste stof die goed in water oplost en smelt bij 232° C. Volgens Yanti Miao, een van de twee Urbana-astronomen, is het aminozuur in de ruimte misschien ontstaan door chemische reacties die zich op de stofdeeltjes in de waargenomen wolk afspelen. Zulke stofdeeltjes zijn vaak een soort petrochemische fabrieken op micro-schaal. Toen er later in deze wolk sterren ontstonden, werd het stof warm en kwam het glycine door verdamping in de ruimte terecht. In het betreffende gebied komt overigens 90 procent van alle bekende interstellaire moleculen voor.

Aminozuren waren al waargenomen in meteorieten: stenen uit de ruimte die op aarde zijn gevallen. Op grond hiervan speculeerden sommige astronomen dat de eerste bouwstenen van het leven in de ruimte zijn ontstaan, om later op aarde te belanden. Ook andere planeten zouden zo aan levenskiemen kunnen zijn gekomen. De ontdekking van glycine in de ruimte zal deze (zeer controversiële) theorie ongetwijfeld weer nieuw leven inblazen. De ontdekkers benadrukken echter dat het glycine op geen enkele manier bewijst dat er ook elders leven voorkomt, of dat het een rol heeft gespeeld in het ontstaan van het leven op aarde.