Van Basten stelt zich beschikbaar voor Oranje

EINDHOVEN, 2 JUNI. Marco van Basten gaat mogelijk als 22ste speler mee met de selectie van het Nederlands elftal naar het wereldkampioenschap voetbal in de Verenigde Staten. Vanmiddag ondergaat de spits van AC Milan in Italië een medische test. Als die gunstig uitvalt, wil de al een jaar aan zijn enkel geblesseerde aanvaller graag de plaats van de maandag afgehaakte Ruud Gullit innemen. Alleen een veto van het bestuur van zijn club AC Milan kan de rentree van Van Basten dan nog in de weg staan.

AC Milan hoeft Van Basten niet vrij te geven, omdat hij formeel nog geblesseerd is. De reglementen van de FIFA en de UEFA geven geen uitsluitsel over de scheidslijn tussen wel of niet geblesseerd zijn. Maar veel clubs hanteren als regel dat een geblesseerde speler pas weer fit wordt bevonden als hij een bindende wedstrijd heeft gespeeld.

Directeur Galliani van Milan hield zich gisteren op de vlakte. Bij de landskampioen ging men er vanuit dat Van Basten deze week met vakantie zou gaan, en zich pas 27 juli weer bij de selectie van AC Milan zou voegen. Van Basten heeft het afgelopen seizoen naar schatting 5,5 miljoen gulden salaris ontvangen, maar geen minuut gespeeld.

In wat een ontspannen aanloop naar het wereldkampioenschap moet zijn, slaagt het Nederlands elftal erin om binnen drie dagen twee keer voor wereldnieuws te zorgen. Dat na het even plotselinge als raadselachtige vertrek van Ruud Gullit een poging zou worden ondernomen om Marco van Basten alsnog mee te nemen naar de Verenigde Staten, had geen sterveling vorige week kunnen bedenken. Oranje goochelt met zijn megasterren. Geschrokken moest Dick Advocaat gisteravond in Eindhoven na afloop van de met 7-1 gewonnen oefeninterland tegen Hongarije toegeven dat hij al enige tijd op de hoogte is van het feit dat Van Basten zich fit genoeg voelt voor het WK. Hij had dat nieuws graag geheim willen houden “maar in de voetbalwereld lekt kennelijk alles uit”. Van Basten belde Advocaat twee weken geleden op met de mededeling: “Trainer, ik voel me fit. Als iemand tegen een boom loopt ben ik beschikbaar. Ik wil weer kandidaat zijn voor het wereldkampioenschap.” Daarna heeft 's werelds beste voetballer van 1992 de bondscoach voortdurend op de hoogte gehouden van zijn revalidatieproces. Advocaat zegt dat hij Van Basten pas na het vertrek van Gullit heeft gevraagd om toe te treden tot de Oranjeselectie van 22 man, waarvan de namen morgen moeten worden opgegeven bij de FIFA.

Van Basten werd op 9 juni vorig jaar door dr. Marc Martens voor de derde keer geopereerd aan zijn rechterenkel. Met behulp van arthroscopie werd vuil kraakbeen verwijderd op het bovenste spronggewricht. Vervolgens heeft hij een jaar nauwelijks een bal geraakt. Op last van Martens berustte hij in een lang revalidatieproces, waarin lichaamseigen pseudokraakbeen, een soort bindweefsel, voor het herstel moest zorgen. De afgelopen weken maakte Van Basten vooral vorderingen dankzij acupunctuur, ter bestrijding van de pijn, en een speciaal zooltje in zijn voetbalschoenen. Daardoor wordt een bepaalde stand van de voet gecreëerd die de klachten tot een mimimum beperken. Maar daarmee is Van Basten natuurlijk nog niet terug aan de top. De laatste wedstrijd die hij speelde was de Europa Cup-finale op 26 mei vorig jaar, de laatste interland was de ontmoeting tegen Polen op 14 november 1992. In 1993 stond hij drie keer opgesteld in een officiële wedstrijd. Hij is dus bijna anderhalf jaar uit de roulatie. Het afgelopen seizoen bleef beperkt tot wat onschuldige trainingspartijtjes én de Ronde van Kortenhoef voor recreatieschaatsers.

Advocaat schat de kansen op de komst van Van Basten niet hoog in. “Hoeveel procent”, zegt Advocaat. “Ik ben reëel. De kans is klein.” Toen hij hem inviteerde voor het WK maakte de coach zich geen zorgen over de lange afwezigheid van Van Basten. “Een speler met zoveel kwaliteiten heeft geen maanden nodig om in vorm te komen. Bovendien praten we niet over een basisplaats. Ik hem gevraagd mee te gaan als 22ste man. Verder is het te waarderen dat een speler aangeeft graag in het Nederlands elftal te willen spelen. En wedstrijdritme, daar zorgen wij wel voor. Met oefenvormen in trainingspartijtjes.”

Hoewel Van Basten op 3 maart dit jaar in Deurne aan dr. Martens beloofde dat hij het WK uit zijn hoofd zou zetten, lag het scenario gisteren voor zijn rentree in the greatest show on earth al klaar. Opgesteld door Advocaat in overleg met KNVB-arts Frits Kessel. Van Basten zal de eerste ronde aan zich voorbij laten gaan, zodat hij nog een maand heeft om volledig op krachten te komen. Daarna kan hij af en toe invallen. Ook in 1988, toen hij de ster was van het EK, had hij lange tijd niet gespeeld. “Maar de situatie van toen is niet met nu te vergelijken. Je moet dit meer zien als een investering voor het kwalificatietoernooi van het EK in 1996”, aldus Frits Kessel.

Het sectiebestuur betaald voetbal hield zich tot nu toe afzijdig van de ontwikkelingen rond het Nederlands elftal. Voorzitter Jos Staatsen voelde zich gisteravond niet geroepen om contact te zoeken met Milan over Van Basten. Hij vindt het een zaak tussen de bondscoach en de speler zelf.

bpAanvoerder Ronald Koeman reageerde gisteren verheugd op het nieuws. “Uiteraard zal Marco geen basisspeler zijn, maar ik weet zeker dat onze tegenstanders het niet leuk zullen vinden als hij zich langs de lijn begint warm te lopen.” Koeman zei verder: “Hij is die persoonlijkheid, die we na het vertrek van Gullit missen. En wat belangrijker is: hij heeft wèl een positieve instelling.” Spelverdeler Wim Jonk was in zijn reactie voorzichtiger: “Van Bastens rentree lijkt me een beetje vreemd, maar waarom ook niet. Op het moment kan ons van alles overkomen. Niets zal mij nog verrassen.”