Lubbers en Kok vinden Duisenberg te ver gaan

DEN HAAG, 29 APRIL. Premier Lubbers en minister Kok van financiën vinden het pleidooi van president-directeur Duisenberg van De Nederlandsche Bank (DNB) om nog eens 23 miljard gulden op de collectieve uitgaven te bezuinigen en verder in te grijpen in de sociale zekerheid te ver gaan.

“Als je tegen de hele Nederlandse bevolking, ook tegen de mensen met de laagste uitkeringen, durft te zeggen dat er vier jaar lang geen koopkrachtstijging inzit, dan vind ik dat je nogal wat vraagt van de mensen”, zei PvdA-leider Kok gisteren in een reactie op de uitlatingen die zijn partijgenoot Duisenberg bij de presentatie van het jaarverslag van DNB deed. “Als je dan ook nog een forse ingreep in het sociaal stelsel pleegt, waardoor je de mensen met uitkeringen tweemaal laat betalen, dan ga je als het gaat om maatschappelijke samenhang een brug te ver. Dan zeg ik als politicus: dank u zeer president van DNB voor uw advies, maar als ik de politieke verantwoordelijkheid voor een totaalbeleid moet nemen, moet ik rekening houden met de praktijk van alledag.” Het ligt eerder in de rede, stelde de PvdA-leider, dat mensen met een hoog inkomen als directieleden van DNB wat meer inleveren dan de laagstbetaalden.

Premier Lubbers verweet Duisenberg “een excentrische visie” te hebben op het financieringstekort van het kabinet. Maar CDA'er Lubbers kon zich wel vinden in de waarschuwing van Duisenberg dat bij de tekortreductie de laatste tijd te veel naar incidentele maatregelen wordt gegrepen. Lubbers zelf heeft er de laatste tijd herhaaldelijk voor gewaarschuwd dat de PvdA kort voor de verkiezingen terugschrikt voor noodzakelijke maatregelen. Hij prees Duisenberg voor de “objectiviteit” van diens jaarverslag.

VVD-woordvoerder De Korte zag in de “vernietigende boodschap” van Duisenberg een bevestiging van zijn eigen conclusies: “Het kabinet-Lubbers 3 laat de overheidsfinanciën in een ongezonde toestand achter. Minister Kok heeft gefaald bij de sanering van de overheidsfinanciën.”

D66-leider Van Mierlo zei geneigd te zijn het beeld dat DNB van de Nederlandse economie en overheidsfinanciën schetst eerder te volgen dan wat minister Kok de Tweede Kamer heeft voorgespiegeld. Maar het leek hem beter eerst de bezuinigingen uit te voeren waarvoor in de verkiezingsprogramma's wordt gepleit (“dat zal al moeilijk genoeg worden”) alvorens tot nog verdergaande ingrepen over te gaan. Hij waarschuwde er net als Kok voor dat nog meer bezuinigingen het effect kunnen hebben dat ze werkgelegenheid vernietigen.

GroenLinks verweet Duisenberg een “blinde vlek” te hebben voor de explosieve werkloosheidsgroei. “Een scherpe daling van de collectieve uitgaven - zeker op de korte termijn - leidt tot veel uitstoot van arbeid”, aldus lijsttrekster Brouwer.