Van Thijn terug naar Westerbork

Hij had lang nagedacht of je tijdens een verkiezingscampagne naar het doorgangskamp Westerbork zou moeten gaan. Voor hemzelf was het niet de eerse keer, zo zei Ed van Thijn gisteravond in Hoogeveen, maar uiteindelijk had voor hem de doorslag gegeven dat zo'n bezoek een signaal was. “Het maakt nog eens duidelijk waar racisme uiteindelijk toe kan leiden”.

Niet dat hij verwachtte dat het of hier of in Duitsland opnieuw kon gebeuren want “het verzet is massaal hier en ook in Duitsland. De jonge generatie heeft aan een half woord genoeg”.

Maar voor minister Van Thijn was het toch noodzakelijk om dit signaal af te geven na alle incidenten van de laatste jaren, waarbij buitenlanders betrokken zijn. En daarom ging hij met PvdA-collega Ter Beek gistermiddag naar het monument in Westerbork, de verwrongen spoorrails die in lucht wijzen, de kamptoren en de stenen ter herinnering aan de 102.000 Nederlandse joden en zigeuners die van de transporten vanuit Westerbork nooit meer terugkeerden.

Zelf was Van Thijn als jongetje twee keer in Westerbork geweest. Als achtjarige had zijn vader, die een treinsleutel in zijn bezit had, hem op een nacht gered en meegenomen, toen al was afgekondigd dat hij en zijn moeder op transport naar Duitsland zouden worden gesteld. Van Thijn trok naar Limburg en Overijssel. Na 18 onderduikadressen werd hij verraden. Weer kwam hij in Westerbork. “Kijk, in die hoek lag de ziekenbarak”, zegt hij. “Daar werd je opgelapt tot je zo goed was dat je op transport kon worden gesteld en de dood ingejaagd. Een vreemde vorm van revalidatie”.

Van Thijn heeft zelf weken achter elkaar in die barak gelegen. “Het was mijn redding dat mijn opknapbeurt telkens zo lang duurde.”

Aan het eind van het kamp is een houten uitkijkpost nagebouwd. Van Thijn: “We klommen er op en zagen de bevrijders komen. Canadezen met tanks. We waren bevrijd en dat gevoel van geluk heeft me óók nooit meer losgelaten.” (WN)

    • Gretha Pama
    • Rob Schoof
    • Willebrord Nieuwenhuis
    • Kees van der Malen