VNG trekt steun voor nieuwe bijstandswet in

DEN HAAG, 25 APRIL. De Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) heeft haar steun aan het wetsvoorstel om de bijstandswet te veranderen definitief ingetrokken.

De VNG schrijft dit in een brief aan de Tweede Kamer. De VNG vindt dat het voorstel van staatssecretaris Wallage (sociale zaken) te veel afwijkt van het akkoord dat zij vorig jaar september met deze bewindsman over de bijstand sloot.

In maart van dit jaar liet de VNG al weten dat zij de wijze waarop Wallage het akkoord in het wetsvoorstel had omgezet, afwees. Inmiddels heeft zij haar leden over dit standpunt geraadpleegd. De gemeenten vinden dat ze te weinig vrijheid krijgen om vast te stellen hoe hoog een bijstandsuitkering mag zijn. Het wetsvoorstel ontwijkt de keuze tussen een centraal gestuurd systeem en een systeem waarbij de gemeenten meer vrijheid krijgen, aldus de VNG. “Van daadwerkelijke vernieuwing is dan ook geen sprake.”

In het wetsvoorstel staat dat de uitkering voor een alleenstaande 50 procent van het minimumloon bedraagt. Als de alleenstaande aantoont dat hij alleen woont en met niemand de kosten van levensonderhoud kan delen moeten de gemeenten een toeslag van 20 procent betalen. Hetzelfde geldt voor alleenstaande ouders, met respectievelijk een uitkering van 70 procent en een toeslag van 20 procent. Alleen enkele met name genoemde categoriën, krakers bijvoorbeeld, hoeven de gemeenten geen toeslag te geven. De uitkering voor gezinnen blijft 100 procent.

De VNG vreest dat de gemeenten hiermee in een strak keurslijf worden gestopt en dat het niet mogelijk zal zijn de bezuiniging op de bijstand van 380 miljoen gulden die in het akkoord met Wallage was afgesproken te halen. De gemeenten zullen bovendien veel tijd kwijt zijn aan het voldoen aan allerlei regels en voorschriften uit de wet. “Dit gaat ten koste van een doelmatige uitvoering.” De VNG is daarom bang dat de nieuwe, betere mogelijkheden tot fraudebestrijding en om mensen uit de bijstand te krijgen “helaas niet optimaal kunnen worden gebruikt”.

Het wetsvoorstel ligt al bij de Tweede Kamer, maar zal niet meer voor de verkiezingen worden behandeld. Het ligt voor de hand dat de bijstandswet bij de kabinetsformatie opnieuw aan de orde zal komen. PvdA en D66 hechten er blijkens hun verkiezingsprogramma's aan dat de bestaande normen voor de uitkeringen worden gehandhaafd. Het CDA wil dat de uitkering per individu 50 procent wordt, waarbij de gemeenten bij hoge woonlasten alleenstaanden een toeslag kunnen geven. De VVD wil de uitkering voor alleenstaanden verlagen naar 60 procent en voor eenoudergezinnen naar 80 procent, waarbij ze 10 procent mogen bijverdienen zonder dat dit op de uitkering wordt gekort. Voor kostwinners blijft de uitkering ook in het VVD-voorstel 100 procent.