Van de terrasdrinker wordt morgen solidariteit verwacht

ZOETERWOUDE, 22 APRIL. Op het fabrieksterrein van Heineken in Zoeterwoude vormen de gele kratten de enige zonnige plek. Opleggers, beladen met lege kratten en containers versperren de toegangswegen tot het terrein. Op de halflege parkeerplaats wapperen spandoeken met kreten als 'Effe wachte...geen CAO' en 'Geef ons een heerlijk heldere CAO'. Achter de poort staan, door de ochtendkou verkleumde, Heineken-werknemers te kijken naar het kantoorpersoneel dat snel langs de stakers loopt en in het hoofdkantoor verdwijnt.

De vrachtwagens, die normaal gesproken af en aan rijden om het Heineken en Amstelbier bij kroegen en supermarkten af te leveren, komen nu maar sporadisch langs. Sinds gisteravond ligt de produktie in Zoeterwoude en de brouwerij in Den Bosch stil: een protest tegen de weigering van de Heineken-directie de looneis voor de nieuwe CAO te honereren. Het is de tweede keer in de geschiedenis van Nederlands grootste brouwer dat het personeel zo massaal in opstand komt. De eerste keer was vier jaar geleden en gericht tegen reorganisatieplannen. Toen viel de staking net voor carnaval. Nu lijken de terrasbezoekers in het voorspelde zonnige weekeind naar een ander biermerk te moeten uitwijken.

Deze keer lijkt het protest ook niet om werk te draaien. Het gaat nu in de eerste plaats om geld. De Industriebond FNV eist een loonsverhoging van 2,5 procent in een één-jarige CAO. Heineken bleek na langdurige onderhandelingen bereid in twee jaar structureel twee procent meer te bieden. Voor de vakbonden Unie BLHP en de Industrie- en voedingsbond CNV was dit aanbod voldoende, voor de Industriebond FNV niet.

Voor de stakers die vanmorgen op het terrein verzameld staan, draait het echter niet alleen om het geld. “We zijn vooral boos dat Heineken op geen enkele manier bereid is geweest iets aan de werkgelegenheid te doen”, zegt Heineken-medewerker Philip Willemstein.

Het voorstel van de bonden een vierdaagse werkweek van 32 uur bij Heineken in te voeren, in ruil voor een nullijn, werd door de Heineken-directie direct afgewezen. “Er zijn hier een hoop mensen die bang zijn dat ze bij een volgende reorganisatie hun baan kwijtraken. Met een vierdaagse werkweek zouden we die banen kunnen behouden”, aldus produktiemedewerker Willemstein.

Leuk vinden ze het niet, dat ze nu de fabriek dicht moeten gooien. “Als Heineken nu met een akkoord komt, staan we binnen vijf minuten weer binnen”, zegt Tom Bouwmeester, van de afdeling belading.

“Wij zijn ook trots op Heineken en we werken er hard voor. Daar mag best iets tegenover staan. Heineken heeft altijd gezegd dat we één grote familie zijn, maar ze zorgen nu slecht voor die familie”.

Pag.16: Directie wil looneis niet inwilligen

Ondanks de staking lijkt de Heineken-directie vooralsnog niet bereid om de looneis van de Industriebond FNV in te willigen. Gisteren liet de directeur personeelszaken, F. Versteeg, weten teleurgesteld te zijn over de houding van de bond, die zo'n 80 tot 90 procent van het produktiepersoneel vertegenwoordigt. “Ons bod zou ongetwijfeld hebben geleid tot de beste CAO die tot op heden in Nederland is afgesloten. Wij hebben het gevoel dat voor de Industriebond het beste niet goed genoeg is”, zei Versteeg tegen journalisten. De CAO geldt voor 3700 van de 5000 werknemers in Nederland.

Bestuurder G. Frielink van de Industriebond noemt de argumenten van Heineken “onzin”. Heineken, dat vorige maand een winststijging van 12 procent bekendmaakte tot 519 miljoen gulden, maakt volgens hem “op een zeer demagogische manier” gebruik van de slechte economische situatie in Nederland. “Juist omdat het bij Heineken zo goed gaat, hadden zij een voorbeeld kunnen stellen om de werkloosheid op te lossen”, zegt Frielink. Duidelijk is wel, zo zeggen ook zijn collega's, dat Heineken in een moeilijke positie zit omdat vanuit werkgeversorganisaties druk wordt uitgeoefend om niet op looneisen in te gaan. “Heineken mag niet uit de bocht vliegen”, bevestigt een bondmedewerker in het actiecentrum.

Bij de tafels van de Industriebond FNV waar de stakers zich kunnen laten registreren, is het rustig. Door het ploegensysteem druppelen de hele dag door werknemers binnen. Ook CNV-leden verschijnen bij de inschrijving, velen voelen zich in de steek gelaten door hun eigen vakbond. “Ik vind het zwak dat de CNV al akkoord is gegaan terwijl de FNV nog aan het onderhandelen was”, moppert een man op het parkeerterrein. Onder veel gelach gaat het verhaal rond van oude Piet, die na 30 jaar zijn lidmaatschap van de CNV-bond heeft opgezegd. “Als we nu niet solidair zijn, hoe moet dat straks dan gaan als er weer mensen uitmoeten”, zegt Willemstein. Staken hoort er op een moment als dit nu eenmaal bij, al gaat de produktiestilstand hem aan zijn hart: “Als Heineken dit doorzet, berokkenen ze zich zoveel schade. Ik begrijp er niets van”.

    • Marcella Breedeveld