Moskou blijft zeer sceptisch over geweld en wil consultaties

MOSKOU, 21 APRIL. Ondanks de kritiek die Russische leiders de afgelopen dagen op de Bosnische Serviërs hebben geuit, blijft Rusland bij zijn standpunt dat luchtaanvallen door de NAVO escalerend werken en dat de Serviërs niet de enige schuldigen zijn in het Bosnische conflict.

Dat blijkt uit uitlatingen van president Jeltsin, minister van defensie Gratsjov en minister van buitenlandse zaken Kozyrev. Zij onderstreepten opnieuw dat internationaal (lees: met Moskou) moet worden overlegd over een oplossing van het conflict.

“Militair geweld zonder coördinatie in de Veiligheidsraad is ontoelaatbaar”, zei Jeltsin gisteren in de Russische veiligheidsraad, een college van de belangrijkste ministers en presidentiële adviseurs. “Een vreedzame oplossing van het conflict is nog steeds mogelijk.”

Minister van defensie Gratsjov noemde luchtaanvallen op Servische posities bij Gorazde “extreem gevaarlijk voor de escalatie van de militaire situatie”. “Het is niet eerlijk eenzijdig de Bosnische Serviërs de schuld te geven van het schenden van het staakt-het-vuren. De situatie in Gorazde is op dit moment erg onduidelijk, dus ik zou zeggen: beide zijden zijn schuldig.”

Eerder had de Russische bemiddelaar in ex-Joegoslavië, Vitali Tsjoerkin, gezegd dat “een groepje Servische extremisten” is bevangen door “oorlogswaanzin”. Zijn opmerkingen duidden erop dat het Russische geduld met de Serviërs opraakt. Jeltsin beschuldigde hen eergisteren nog van woordbreuk.

De Russische pers speculeert op verschillen van mening binnen de Russische regering. Volgens de krant Segodnja had het ministerie van buitenlandse zaken gisteren een scherpe verklaring voorbereid waarin werd voorgesteld de Serviërs “tot vrede te dwingen”. Het ministerie van defensie zou zich daartegen verzetten omdat het geen nieuwe NAVO-acties in Bosnië wil. Van de ontwerp-tekst is uiteindelijk niets meer vernomen.

Minister van buitenlandse zaken Kozyrev koos gisteravond een middenweg. “Ik ben er zeker van dat aanvallen op burgerdoelen, ziekenhuizen, het Rode Kruis en VN-waarnemers niet kunnen worden gerechtvaardigd”, zei hij na een ontmoeting met de bemiddelaars Owen en Stoltenberg. “Maar ik kan ook niet instemmen met de logica van dreigementen van de NAVO. Het zou een vergissing zijn een beslissing over luchtaanvallen te nemen zonder ten minste een gemeenschappelijk beleid te hebben uitgewerkt.”

    • Hans Nijenhuis