Clinton: uitbreiding van luchtacties Bosnië nodig

WASHINGTON, 20 APRIL. President Clinton heeft gisteren besloten bij de NAVO aan te dringen op uitbreiding van de bescherming van de 'veilige gebieden' in Bosnië met luchtacties van NAVO-vliegtuigen. Ook is hij voorstander van aanscherping van de economische sancties tegen Joegoslavië (Servië en Montenegro).

De ambassadeurs van de NAVO praten vandaag in Brussel over de voorstellen tijdens overleg over de kwestie-Bosnië.

De dreigingen moeten gepaard gaan met diplomatieke initiatieven, oordeelden Clinton en zijn adviseurs gisteren tijdens hun beraad. Voor de president de Amerikaanse plannen officieel bekendmaakt, wil hij overleg plegen met de leiders van het Congres, de NAVO, de VN en Rusland.

“We moeten gewoonweg niet worden vastgelegd op een beleid dat we dan niet helemaal willen uitvoeren”, zei Clinton. Hij erkende dat hij met veel instanties en regeringen zal moeten overleggen. De bedoeling is dat de Serviërs uiteindelijk weer worden teruggedreven naar de onderhandelingstafel. “Ik geloof dat we kunnen voortbouwen op wat er de laatste paar weken is gedaan”, meende Clinton.

Hij zei ook dat hij intensief samenwerkte met Rusland, dat nu beledigd is over de Servische schendingen van de afspraken. De hoop bestaat dat Amerika en Rusland het dit keer weer eens kunnen worden over een nieuwe strategie die geen extra fiat zou behoeven van de Veiligheidsraad van de VN. De bedoeling is dat de luchtaanvallen ook verder buiten de beschermde moslim-enclaves kunnen worden uitgevoerd. “We hopen dat we de voorstellen er kunnen doormasseren”, zei een hoge regeringsfunctionaris.

Volgens deze functionaris doet Clinton de bondgenoten geen vrijblijvend voorstel maar wil hij hen flink onder druk zetten om akkoord te gaan. Clinton is de afgelopen dagen fel bekritiseerd door Congresleden die vinden dat hij zich niet als een leider gedraagt.

Vorig jaar gingen de bondgenoten na vrijblijvend overleg met de Amerikaanse minister van buitenlandse zaken, Warren Christopher, niet akkoord met Clintons voorstellen tot het opheffen van het wapenembargo tegen de moslims en het uitvoeren van luchtaanvallen tegen de Serviërs.

De Amerikaanse plannen zijn al door de Amerikaanse ambassadeurs aan de regeringen van de NAVO-landen uitgereikt. Vandaag hoopt Clinton de reacties te verzamelen. Uiteindelijk moet de Noordatlantische Raad van de NAVO beslissen.

Het Russische aanbod tot een topconferentie over Bosnië verdient volgens Clinton “ernstige overweging”. Een hoge functionaris zei later dat een dergelijke conferentie wel enige voorbereiding vergt, zodat er op de korte termijn geen sprake van kan zijn.

    • Maarten Huygen