Tsjoerkin verwijt Serviërs 'waanzin'

MOSKOU, 19 APRIL. Ruslands speciale afgezant in het voormalige Joegoslavië. Vitali Tsjoerkin, heeft zich gisteren woedend uitgelaten over het gedrag van Bosnisch-Servische militairen bij Gorazde. Tsjoerkin gaf impliciet toe dat Ruslands invloed op de Serviërs beperkt is.

“Een groep Bosnisch-Servische extremisten is besmet door de krankzinnigheid van oorlog”, zei Tsjoerkin. “Kunnen we het toestaan dat deze groep het beleid van het grote Rusland misbruikt om activiteiten te dekken en andere Serviërs in deze waanzin mee te slepen? Mijn categorische antwoord is: nee.”

Tsjoerkin zei dit in Moskou na zijn terugkeer van een missie in het voormalige Joegoslavië, waarbij hij tevergeefs heeft geprobeerd bij Gorazde een staakt-het-vuren te bereiken. Hij slaagde er wel in afspraken te maken met de politieke leider van de Bosnische Serviërs, Karadzic, maar die afspraken werden vervolgens door de militaire leiding genegeerd. “Ik heb in 24 uur meer beloften zien breken dan in de rest van mijn leven”, zo zei Tsjoerkin.

De Russische bemiddelaar duidde er gisteren op dat hij geweld niet uitsluit om de Servische strijders tot rede te dwingen. “We zouden elk soort gesprek met hen moeten staken, denk ik. De tijd voor gesprekken is afgelopen. De Serviërs moeten begrijpen dat ze zaken doen met een supermacht en niet met een bananenrepubliek.” Toen hem werd verteld dat de NAVO weer luchtaanvallen wilde uitvoeren - hetgeen overigens niet waar bleek te zijn - zei Tsjoerkin dat hij zijn regering had geadviseerd zulke aanvallen “energiek te steunen”. Hij zei dat hij aan Servische zijde “geen enkele wens” had gevoeld om een werkelijk staakt-het-vuren te bereiken.

Tsjoerkin, onderminister van buitenlandse zaken, is de man die in februari de Bosnische Serviërs wist te overreden hun geschut bij Sarajevo terug te trekken, nadat de NAVO een ultimatum had gesteld. Sindsdien leek Rusland met succes een hoofdrol op te eisen bij het zoeken naar een oplossing van het Bosnische conflict.

De Russische minister van buitenlandse zaken, Kozyrev, liet zich gisteren voordat Tsjoerkin zijn uitspraken deed nog positief uit over de kansen van zijn land om de Bosnische Serviërs te beïnvloeden. Ook herhaalde hij het Russische standpunt dat de Serviërs niet de hoofdschuldigen van het conflict zijn. “Het lijkt mij dat er nog steeds ruimte is voor Russische invloed op de Serviërs. Net zoals er nog ruimte is voor onze partners in het Westen om de moslims duidelijk te maken (...) dat zij niet moeten proberen de situatie te misbruiken of de Serviërs moeten provoceren.”

    • Hans Nijenhuis