Robot vindt gezonken Nederlandse onderzeeër

DEN HAAG, 19 APRIL. De Nederlandse onderzeeboot O 22 die sinds 21 november 1940 voor de kust van Noorwegen werd vermist, is door een Noorse robot teruggevonden. De robot was bezig om pijpleidingen en kabels te controleren die naar olieplatforms lopen voor de Noorse kust.

De O 22 vertrok op 5 november 1940 uit de Schotse havenplaats Dundee op haar vijfde reis voor een missie naar de Noorse wateren en is volgens de marine vermoedelijk in een mijnenveld terechtgekomen. Na de Duitse inval in Nederland opereerde het schip vanuit het Verenigd Koninkrijk. Aan boord bevonden zich 46 opvarenden, van wie drie de Britse nationaliteit hadden.

Het wrak werd in augustus vorig jaar door de robot ontdekt en de gegevens werden geregistreerd door een onderzoekingsvaartuig van het Noorse Petroleum Directoraat. Onderzoek door dit Noorse instituut leerde dat het om een onderzeeboot ging die in Nederland was gebouwd.

De ontdekking is nu pas bekendgemaakt, omdat er aanvankelijk twijfel was of het wel om de O 22 ging. Het kon ook het wrak zijn van een Poolse onderzeeboot, die ook in Nederland was gebouwd en die evenals de O 22 in 1940 in het Noordzee-Skagerrak zeegebied vermist raakte. Aan de hand van bouwtekeningen van de O 22 heeft de afdeling scheepsbouw van de directie materieel van de marine nu vastgesteld dat het om de Nederlandse onderzeeboot ging en niet om de Poolse.

De O 22 is op de werf De Schelde te Vlissingen gebouwd. De kiel werd op 20 november 1937 gelegd en de boot werd op 10 januari 1940, zeven maanden voordat het verdween, te water gelaten. De O 22 ligt 40 zeemijlen ten zuidwesten van de Noorse kust op een diepte van 180 meter op de noordelijke rand van het continentale plat. Het is onmogelijk om het schip te lichten, aldus de marine.

Het wrak zal tot oorlogsgraf worden verklaard. Op de plek waar de O 22 ligt zal tezijnertijd een krans worden gelegd. Op 4 mei zal in Den Helder bij de herdenking van de gevallenen van de onderzeedienst speciaal aandacht worden geschonken aan de gedachtenis van de opvarenden van de O 22.

De commandant van de onderzeedienst heeft vorige week samen met de zoon van de kapitein van de onderzeeboot, commandeur buiten dienst H.M. Ort, tien weduwen van de opvarenden bezocht en hun verteld dat het wrak was gevonden. Andere nabestaanden, voor zover daar gegevens over bestaan, hebben een persoonlijke brief gekregen van vice-admiraal N. Buis, de bevelhebber der zeestrijdkrachten. Hij biedt de nabestaanden een videoband aan die door de robot is gemaakt of foto's van het wrak en spreekt de hoop uit dat “de wetenschap dat uw geliefde niet langer rust in een anoniem graf op zee u tot troost moge zijn”.