Na politiek topberaad; Inkatha doet mee aan verkiezingen

JOHANNESBURG, 19 APRIL. De Inkatha Vrijheidspartij van Mangosutu Buthelezi doet toch mee aan de verkiezingen van volgende week in Zuid-Afrika. De drie belangrijkste leiders in Zuid-Afrika, Nelson Mandela, president De Klerk en Mangosuthu Buthelezi, zijn het vandaag in Pretoria daarover eens geworden. Dat heeft president De Klerk vanmiddag meegedeeld.

“Het is mijn diepste wens dat deze overeenkomst een eind maakt aan het geweld in ons land”, zei De Klerk bij de aankondiging van de doorbraak.

Het kantoor van de president had voor het begin van de middag een gezamenlijke persconferentie van de drie leiders aangekondigd. Tot het laatste moment waren delegaties van de drie partijen in de vergaderzaal van het Zuidafrikaanse kabinet bijeen om details van een akkoord vast te stellen.

In Zuid-Afrika ontstond nieuwe hoop op een politieke schikking na een dag van beraadslagingen gisteren tussen Buthelezi, De Klerk en een delegatie van het Afrikaans Nationaal Congres (ANC) onder leiding van ANC-secretaris-generaal Cyril Ramaphosa. De onderhandelingen werden gevoerd op verzoek van de Inkatha-leider, die de verkiezingen steeds heeft geboycot. Daardoor is in de provincie KwaZulu/Natal een uiterst gespannen situatie ontstaan. Het conflict tussen Inkatha en ANC heeft daar sinds het uitroepen van de noodtoestand op 31 maart al meer dan tweehonderd levens gekost.

Buthelezi zei gisteren toen hij het kantoor van de president in Pretoria verliet, dat hij “optimistisch” was. “De besprekingen verliepen zeer goed.” De Inkatha-leider leek voor het eerst te accepteren dat de verkiezingsdatum niet zal worden verschoven. Op die eis van Buthelezi, die meer tijd wilde om campagne te voeren, liep vorige week een poging vast van een team van internationale bemiddelaars die een uitweg zochten uit de politieke impasse in Zuid-Afrika. Buthelezi zei gisteren dat de datum inderdaad “sacrosanct” is. “Aan alle kanten is gegeven en genomen.”

De beraadslagingen mondden uit in een voorstel dat gisteravond laat werd besproken in het hoofdbestuur van het ANC. Mandela was niet bij de onderhandelingen aanwezig, omdat hij op campagne was in de Oostelijke Kaapprovincie. Over de inhoud van het akkoord is niets bekendgemaakt, maar het zou leiden tot een speciale zitting van het parlement om de interim-grondwet te wijzigen. Inkatha zou daarna deelnemen aan de nationale verkiezingen en de verkiezingen in alle negen provincies.

Een Zuidafrikaanse krant meldde vanmorgen dat de stembiljetten mogelijk worden voorzien van een sticker of een stempel met de naam van Inkatha.