Paus wil kerk schuld laten belijden

ROME, 18 APRIL. Paus Johannes Paulus II heeft de katholieke kerk opgeroepen tot een gewetensonderzoek over de fouten die zij in het verleden heeft gemaakt. Na een openbaar mea culpa zou de kerk dan in het jaar 2000 met een schoon blazoen kunnen beginnen aan het derde millennium.

De katholieke kerk moet uit eigen initiatief “de obscure aspecten uit haar geschiedenis herzien”, schrijft de paus.

Hij doet zijn oproep in een brief naar aanleiding van het consistorie, een vergadering met kardinalen die op 9 en 10 mei wordt gehouden. Op de agenda daarvan staan de voorbereidingen voor het jubileumjaar 2000.

Kritisch onderzoek van het eigen verleden “beschadigt op geen enkele manier het morele prestige van de kerk”, aldus de paus. “Dat wordt er zelfs door versterkt, wegens de getuigenis van loyaliteit en moed in het erkennen van de fouten die zijn begaan door haar mensen en in zekere zin in haar naam.”

Een van de voorbeelden die de paus noemt, is de veroordeling van de astronoom Galileo Galilei. Maar hij wees ook op godsdienstoorlogen en de Inquisitie. Beroemde voorbeelden van mensen die onder vervolging door de katholieke kerk hebben geleden zijn de Praagse prediker Jan Hus en de monnik Giordano Bruno, die beiden op de brandstapel werden gezet. De openbare boetedoening moet volgens de paus ook leiden tot verdere toenadering tussen de drie monotheïstische wereldgodsdiensten. De paus hoopt het jaar 2000 in te luiden door samen met joodse en moslim leiders te bidden op de berg Sinaï. Volgens de bijbel heeft Mozes hier van God de Tien Geboden gekregen, “het fundament van alle menselijke moraliteit”.

De paus wil proberen tot een 'pan-christelijk' jubileum te komen, waarin Rome samenwerkt met de Wereldraad van Kerken en met de orthodoxe kerken.

Als een vertrouwenwekkende maatregel zou de katholieke kerk een nieuwe heiligenkalender moeten opstellen, waarin plaats wordt ingeruimd voor protestantse en orthodoxe heiligen. “Deze oecumene van heiligen, van martelaars, is misschien het meest overtuigend”, aldus de paus.

    • Marc Leijendekker