Alle ministeries leveren in; Kabinet besluit tot 1,7 miljard bezuinigingen

DEN HAAG, 16 APRIL. Het kabinet heeft gisteren voorlopige bezuinigingsmaatregelen genomen voor een bedrag van bijna 1,7 miljard gulden.

Het laat de definitieve keuzes voor de begroting van volgend jaar echter over aan het nieuwe kabinet. De te bezuinigen bedragen zijn volgens verdeelsleutels over alle ministeries verdeeld.

De maatregelen betreffen gedeeltelijk gaten die nog in de begroting van dit jaar moesten worden gevuld en voor een ander deel de begroting voor 1995. Zo heeft het kabinet besloten de departementen geen vergoeding te geven voor de gestegen prijzen (638 miljoen) en moest het compensatie zoeken voor de salarisverhoging voor ambtenaren van 0,75 procent (438 miljoen). Door het besluit moeten departementen met hoge uitgaven (onderwijs, verkeer en waterstaat, defensie, VROM) ook het meest inleveren. De hogere ambtenarensalarissen moeten de ministeries voor de helft binnen hun uitgaven voor loonkosten zien op te vangen. De andere helft wordt proportioneel over de departementen verdeeld, waarbij dus ook weer de departementen die het meest uitgeven, het meest moeten inleveren.

Ook de 600 miljoen gulden die het kabinet moet bezuinigingen doordat onder meer de asielzoekers meer uitgaven vergen en de aardgasbaten tegenvallen, zijn over alle departementen verdeeld. Dat is een keuze die “bewust beleidsarm” is, zei premier Lubbers gisteren na afloop van de ministerraad. Hij wees erop dat de verkiezingsprogramma's genoeg mogelijkheden bieden op een andere manier te bezuinigen. “Het debat daarover moet in de zomer worden gevoerd, kan het zijn in het nieuwe kabinet.”

De PvdA zal het nog het moeilijkste krijgen om de bezuinigingen concreet in te vullen, voorspelde de premier, omdat zij van alle grote partijen het minste bezuinigt in haar verkiezingsprogramma. “Maar waar een wil is, is een weg.” Lubbers erkende dat voor sommige ministeries de bezuinigingen zoals ze nu zijn verdeeld hard aankomen en “misschien zelfs in sommige gevallen niet mogelijk blijken.”

Los van het besluit dat de ministerraad gisteren heeft genomen staan onder meer de bewindslieden van sociale zaken (De Vries en Wallage) nog voor de taak compenserende maatregelen te nemen voor een overschrijding van 1,3 miljard gulden in de sociale zekerheid. CDA-minister De Vries wil mede daarom dat de uitkeringen volgend jaar niet omhoog gaan, in tegenstelling tot PvdA-leider en minister van financiën, Kok, die ze voor 0,4 procent aan de loonontwikkeling wil koppelen. Het besluit daarover valt pas na de zomer. Eerder heeft het kabinet al via een verlaging van premies en belastingen een lastenverlichting voor burgers en bedrijven van twee miljard gulden gereserveerd.