'Zwenking naar links'; Lubbers valt PvdA fel aan, Kok verbaasd

PAG.9: HOOFDARTIKEL

KERKRADE, 14 APRIL. Premier Lubbers heeft zware kritiek geuit op het verkiezingsprogramma van zijn huidige coalitiegenoot, de PvdA. Vice-premier Kok heeft vandaag met verbazing gereageerd.

Tijdens een ingelast optreden op een CDA-campagnebijeenkomst gisteravond in Kerkrade vroeg Lubbers zich af of met de PvdA-plannen de “stevige koers” van het huidige kabinet met lastenverlichting en matiging van de arbeidskosten wel kan worden voortgezet. “Het kan niet zo zijn dat de goede koers van de afgelopen jaren wordt vertaald in een zwenking naar links.”

PvdA-lijsttrekker Kok betitelde de uitspraken van Lubbers vanmiddag voor de KRO-radio als “merkwaardig en geforceerd”. Hij zei de koers van het CDA “echt niet meer te begrijpen”.

Lubbers verwijt de PvdA onder meer te weinig te willen bezuinigen. Daarmee stellen de sociaal-democraten zich meteen al op achterstand met de lastenverlichting die nodig is voor matiging van de loonkosten ten behoeve van de werkgelegenheid. Lubbers blikte terug op ruim vier jaar regeren met de socialisten in een gevoel van dankbaarheid, maar “dank met een ondertoon van bezorgdheid” nu hij de verschillende verkiezingsprogramma's nog eens naast elkaar heeft gelegd.

Lubbers denkt dat het CDA als het gaat om de herziening van de sociale zekerheid meer te zoeken heeft bij D66 en VVD. Dat geldt overigens niet voor de VVD-plannen om de uitkeringen met 10 procent te verlagen. “Mijn hart krimpt als ik die plannen zie”, zo wees Lubbers dat deel van de VVD-voorstellen van de hand.

Volgens hem heeft het CDA in het algemeen meer programmatische overeenkomsten met D66. “Een dialoog met die partij zou wel eens heel vruchtbaar kunnen zijn, opdat we onze krachten kunnen bundelen.” D66 dient dan volgens Lubbers wel het idee te laten varen om de euthanasie uit het wetboek van strafrecht te schrappen.

Kok zei vanmiddag in een reactie “de koers van het CDA echt niet meer te begrijpen”. “Eerst zijn er kleine correcties naar links ten aanzien van het minimumloon en de huursubsidie en nu zou er een lichte voorkeur zijn voor rechts. Maar als men dat vindt moet men dat ook maar zeggen”, aldus Kok.“Ik heb altijd goed met Lubbers kunnen samenwerken, we kwamen er altijd uit. Maar als het CDA denkt met een rechts getint beleid verder te komen, dan denk ik dat men zich vergist. Ik ben niet geschrokken van deze opmerkingen maar ik kijk ervan op. Ik herken Ruud Lubbers er niet in. Je moet zoveel mogelijk mensen achter je beleid zien te krijgen en dat doe je niet als de partijen gaan polariseren.” PvdA-voorzitter Rottenberg zei gisteravond al met “belangstelling en ironie” kennis te hebben genomen van Lubbers' uitlatingen. In een vraaggesprek met het weekblad Vrij Nederland van deze week blijkt dat CDA-minister Kooijmans (buitenlandse zaken) wel een coalitie met de PvdA denkbaar acht. Hij houdt er zelfs rekening mee dat het CDA, als de verkiezingsuitslag daartoe aanleiding geeft, onder een PvdA-premier deel zal nemen aan een volgend kabinet. Kooijmans was van 1973 tot 1977 staatssecretaris in het kabinet-Den Uyl.