Hutu-bevolking van Rwanda koestert diepe haat tegen de Belgen

België heeft de afgelopen dagen een schokkende ontdekking gedaan: de Hutu-bevolking van zijn voormalige mandaatgebied Rwanda haat de Belgen, die worden gezien als bondgenoten van de Tutsi's.

Vorige week werden tien Belgische VN-militairen door soldaten van de uit Hutu's gerecruteerde Rwandese presidentiële garde in koelen bloede geëxecuteerd. Ook werden nog eens ten minste zes Belgische burgers die in Rwanda verbleven om het leven gebracht. Belgische para's, die zondag naar Kigali kwamen om landgenoten te evacueren, kregen aanvankelijk niet eens toestemming van de Rwandese autoriteiten om op het vliegveld te landen. En toen de toestemming wel afkwam, bleek de haat van de Hutu's tegen de Belgen zo groot dat zij in sommige gevallen door Franse collegae tegen bloeddorstige bendes moesten worden beschermd.

De aversie tegen de Belgen komt voor hen als een ontluistering. Aan het begin van de jaren tachtig was er nog geen vuiltje aan de lucht. De Belgische koning Boudewijn kon het goed vinden met de Rwandese president Habyiramana en was zelfs de eregast op het feest ter ere van de 25-jarige onafhankelijkheid van Rwanda in 1987. Buurland Burundi, dat eveneens door België bestuurd was en op dezelfde dag zijn 25-jarige onafhankelijkheid bedacht, moest het zonder Belgisch koninklijk bezoek stellen.

In 1990 tekende zich een omslag af. Op 1 oktober van dat jaar vielen Tutsi-rebellen van het Rwandese Patriottische Front (RPF) vanuit Oeganda Rwanda binnen. Brussel besloot om vijfhonderd para's te sturen met een humanitair mandaat. Ze zouden slechts de veiligheid van hun landgenoten garanderen; op militaire steun van Brussel tegen de Tutsi's hoefde Habyiramana niet te rekenen. De diep gegriefde president wendde zich daarop tot Frankrijk dat hem wel militair te hulp kwam. Onder de Hutu-bevolking van Rwanda ontstond direct de indruk dat Brussel heimelijk sympathie voelde voor de opstandige Tutsi's, terwijl Frankrijk daarentegen als bondgenoot werd gezien

Die indruk werd versterkt toen Brussel pogingen ging ondernemen om tot een vredesakkoord te komen waarbij alle partijen in Rwanda volgens de Belgische regering betrokken zouden moeten zijn. Voor radicale Hutu's was het een gruwel dat Brussel het RPF als serieuze onderhandelingspartner zag.

Hoe diep de haat inmiddels tegen België is, blijkt uit de activiteiten van het Rwandese radiostation Radio-Télévision des Milles Collines. Volgens Belgische evacuées heeft het station de bevolking van Kigali opgeroepen om alle Belgen in Rwanda te vermoorden.