India en Pakistan niet nader tot elkaar over kernwapens

NEW DELHI, 11 APRIL. De Amerikaanse onderminister van buitenlandse zaken, Strobe Talbott, heeft gisteren een bezoek aan Pakistan afgesloten zonder overeenstemming over het belangrijkste agendapunt: een beperking van Pakistans nucleaire potentieel. Eind vorige week had hij in New Delhi evenmin vooruitgang geboekt over een soortgelijke matiging van Indiase zijde.

Wel sprak Talbott dit weekeinde in Islamabad af in de toekomst het overleg over dit thema voort te zetten met als uiteindelijk doel de afschaffing van alle kernwapens in de regio. Algemeen wordt aangenomen dat Pakistan over enige kernwapens beschikt. India beschikt wel over het vermogen die te produceren, maar heeft dat tot dusverre naar eigen zeggen niet benut.

Talbott, de nummer twee van het State Department, was vooral naar Zuid-Azië gereisd om een nieuw voorstel aan Pakistan voor te leggen. Op grond hiervan zouden de Amerikanen de Pakistanen 38 F-16 gevechtsvliegtuigen leveren in ruil voor een belofte dat deze hun nucleaire programma niet uitbreiden. Pakistan heeft in het verleden al betaald voor de F-16's maar deze nooit ontvangen wegens Amerikaanse bezwaren tegen het Pakistaanse kernprogramma.

Het plan kent tot dusverre weinig bewonderaars. De Pakistaanse premier Benazir Bhutto herhaalde vorige week al haar standpunt dat haar land alleen tot een beperking, in het jargon aangeduid als capping, bereid is wanneer India dat ook doet. India voelt daar in de gegeven omstandigheden niets voor.

New Delhi is verbolgen over het feit dat Washington overweegt 38 F-16's aan aartsrivaal Pakistan te leveren, terwijl Islamabad dan ook nog zijn kernwapens, zij het in beperkte mate, zou mogen behouden. Juist met die F-16's zou Pakistan in tijden van oorlog zonder veel moeite kernwapens kunnen inzetten tegen India.

In Washington fronsten veel Congresleden de afgelopen weken eveneens hun wenkbrauwen. Door een tot nu toe niet formeel als kernmogendheid aanvaard land als Pakistan toe te staan nucleaire wapens te behouden, dreigt er een gevaarlijk precedent te worden geschapen. Hoe kunnen de Amerikanen bij voorbeeld hun geloofwaardigheid handhaven tegenover Noord-Korea wanneer ze Pakistan toestaan wat ze Noord-Korea willen onthouden?

Pakistan heeft zich steeds bereid verklaard het Non-Proliferatie-verdrag tegen de verspreiding van kernwapens te ondertekenen op voorwaarde dat India hetzelfde doet. India stelt echter op zijn beurt dat het hiertoe uitsluitend bereid is wanneer alle grote mogendheden hun kernwapens afschaffen. India wijst er in dit verband op dat het niet alleen heeft te maken met Pakistan maar ook met een andere, grotere nucleaire mogendheid: China.