Weekoverzicht

De zenuwen van de beurshandelaren blijven tot het uiterste gespannen. Na een verlies op Wall Street en op de Europese beurzen van zo'n 10 procent ten opzichte van het recordniveau van februari, veroorzaakt door eerdere renteverhogingen door de Federal Reserve Board en politieke spanningen in de wereld, volgde in New York en ook elders een voorzichtig herstel van het koersniveau.

Maar niemand weet voor hoe lang. De ogen van iedereen zijn vooral gericht op voorzitter Alan Greenspan van de Fed. Hij wilde met zijn kleine rente-ingrepen in februari en maart het inflatiegevaar vóór zijn, maar de beleggers lopen al vooruit op een opleving van de inflatie, vooral nu de Amerikaanse economie zich in ultra-snel tempo herstelt. En daarmee zouden dan nieuwe renteverhogingen voor de deur staan.

De vrees voor hoog oplopende werkloosheid in Rusland stijgt. Het ministerie van arbeid houdt voor het eind van dit jaar rekening met 15 miljoen werklozen, of wel 18 procent van de beroepsbevolking. Daarvan behoren er 4 tot 8 miljoen tot de verborgen werklozen. Nu staat het officiële werkloosheidscijfer nog op 1,5 procent. Het dreigende werkloosheidsprobleem zal de verleiding in Moskou groter maken subsidies aan niet renderende staatsbedrijven in stand te houden. En dat terwijl aan het Internationale Monetaire Fonds (IMF) is toegezegd dat de inflatie en begrotingstekort in de hand worden gehouden. Vice-premier Yuri Yarov zei dat de overheid meer geld moet uitgeven voor zwakkere groepen onder de bevolking. Hij viel de “puur monetairistische” benadering van het ministerie van financiën aan om de lonen en pensioenen afgelopen maand niet te indexeren.

China erkende ook dat het door de omschakeling naar een markteconomie met een ernstig werkloosheidsprobleem kampt. Volgens het Volksdagblad trekt een enorm leger werklozen door het land. Het grootste deel van hen is afkomstig uit het gigantisch reservoir van 130 miljoen overtollige arbeidskrachten op het platteland.

De Turkse premier Tansu Çiller kondigde na een gunstige uitslag voor haar conservatieve Partij van het Juiste Pad een hard saneringspakket aan om het enorme overheidstekort van 17 procent te beteugelen. Vakbondsvertegenwoordigers en oppositiepartijen bestempelden de maatregelen als een 'aardbeving' die voor grote sociale onrust zal zorgen. Çiller wil in drie maanden meer dan 2 miljard gulden besparen. Een van de maatregelen die het hardst aankomen is de sluiting van staatsondernemingen die onverkoopbaar zijn, waardoor voor het eind van dit jaar 75.000 mensen op straat kunnen komen. De Turkse lira verloor deze week al tientallen procenten van haar waarde.

Het aantal werklozen in Duitsland daalde vorige maand tot 3,9 miljoen en kwam daarmee voor het eerst onder het naoorlogse record van vier miljoen. Volgens het Duitse arbeidsbureau was de daling volledig toe te schrijven aan seizoensinvloeden. Minister Rexrodt (economie) zag er een bevesting in van zijn voorspelling dat de Duitse economie zich werkelijk herstelt.

Verzekeraars hebben vorig jaar over de hele wereld 11,6 miljard dollar uitgekeerd aan schade wegens natuurrampen. Dat is aanzienlijk minder dan in het rampjaar 1992, toen 26,4 miljard dollar werd uitgekeerd. Meer dan de helft van de rampen deden zich voor in Azië. De stormen in de VS waren vorig jaar met 1,8 miljard dollar de hoogste schadepost.

De Verenigde Staten en de ontwikkelingslanden hebben hun conflict over de relatie tussen handel en arbeidsnormen opgelost, dat de ondertekeningsceremonie voor het wereldhandelsakkoord volgende week in Marrakesj dreigde te overschaduwen. Door een compromisformule kunnen arbeidsnormen toch in het werkprogramma van de Wereldhandelsorganisatie (WTO) komen, wanneer deze volgend jaar de GATT (Algemene Overeenkomst over Tarieven en Handel) van start gaat.