Dode en zeven gewonden bij ontploffing in Zaans bedrijf

PAG.3 EXPLODERENDE SPUITBUSSEN

ZAANSTAD, 9 APRIL. Bij een ontploffing gevolgd door een felle brand bij het Zaanse bedrijf Eurofill is gistermiddag een werknemer gedood. Zeven mensen raakten gewond. Het bedrijf en een buurpand werden geheel verwoest. De schade wordt geraamd op ten minste twintig miljoen gulden.

Bij de brand zijn giftige stoffen verspreid, maar brandweercommandant R. Rasch wilde niet zeggen welke. De brandweer was volgens hem wel op de hoogte van het feit welke stoffen zich in het pand bevonden.

Er bestond voor het bedrijf een speciaal 'aanvalsplan' in geval van brand. Volgens F. Helder, hoofd van de milieudienst van Zaanstad, zijn in de omgeving geen concentraties gif gemeten die gevaar opleverden voor de volksgezondheid. Brandweercommandant Rasch zei gisteravond nog geen inzicht te hebben in de oorzaak van de ontploffing. Een combinatie van een omvallend vat met chemicaliën en vonken van een vorkheftruck wordt als mogelijke oorzaak genoemd.

Eurofill is volgens de Kamer van Koophandel in Zaandam een werkmaatschappij van het zelfstandige Eurofill Beheer. Het is een zogeheten loonafvulbedrijf dat in opdracht van derden spuitbussen vult met 'werkstoffen' (zoals haarlak, deodorant, autolak, insekticide), oplosmiddelen en drijfgassen.

De brand begon gistermiddag rond half twee. Hij sloeg over naar een aanliggende drukkerij, die ook als verloren moet worden beschouwd. Tientallen geparkeerde auto's zijn eveneens in vlammen opgegaan. De rook was tot in de verre omtrek te zien. Om het publiek op afstand te houden werd een peloton ME'ers ingezet dat toevallig in de buurt aan het oefenen was.

Nadat de voor de consument veilige, maar voor de ozonlaag schadelijke cfk's als drijfgassen in spuitbussen werden verboden, is de afvulindustrie voor een deel teruggevallen op brandbare drijfgassen. Hiertoe behoren propaan, butaan en dimethylether. Er bestaan wel onbrandbare drijfgassen - bijvoorbeeld kooldioxyde, stikstof en fluorkoolwaterstoffen - maar die zijn vaak duurder of lastiger in gebruik.

De brand hoeft niet te zijn ontstaan uit een ongeluk met een drijfgas. Ook de oplosmiddelen waarin de werkstoffen zijn opgelost (zoals alcohol en tri) zijn gewoonlijk zeer brandbaar. Vaak zijn de werkstoffen dat zelf ook. Bij de brand kunnen vooral de werkstoffen giftige bestanddelen aan de rook hebben toegevoegd.