Mexico en Costa Rica ondertekenen vrijhandelsverdrag

MEXICO-STAD, 6 APRIL. De staatshoofden van Mexico en Costa Rica, Carlos Salinas de Gortari en Rafael Calderón, hebben gisteren in de Mexicaanse hoofdstad een vrijhandelsakkoord getekend dat wordt omschreven als 'het meest verregaande in de regio'. Costa Rica hoopt via het akkoord een stap dichter te komen bij het Noordamerikaanse vrijhandelsakkoord Nafta van de VS, Canada en Mexico dat op 1 januari van kracht is geworden. Mexico wil soortgelijke akkoorden sluiten met de andere landen in de Middenamerikaanse regio. Minister van buitenlandse zaken Manuel Tello zei vorige week tijdens overleg tussen de EU en de Middenamerikaanse landen in Athene, dat de Middenamerikaanse vrijhandelszone tegen eind 1996 een feit kan zijn.

Het akkoord tussen Mexico en Costa Rica zal op 1 januari 1995 ingaan. De overeenkomst behelst 23 hoofdstukken, waarin onder meer regels over herkomst worden vastgelegd, toegang tot markten, heffingen en tarieven, bescherming van intellectueel eigendom, diensten en investeringen. De bestaande heffingen - nu maximaal 20 procent - zullen verdwijnen over een periode van hooguit vijftien jaar, hoewel verreweg de meeste produkten volgend jaar al belastingvrij tussen de twee landen kunnen worden verhandeld.

Costa Rica heeft een tekort op de handelsbalans met Mexico van 90 miljoen dollar. De Mexicaanse export naar Costa Rica - voornamelijk olie en olieprodukten - bedroeg vorig jaar 150 miljoen dollar, terwijl de Costa-Ricaanse uitvoer naar Mexico een waarde van 60 miljoen dollar had. San José hoopt via het vrijhandelsverdrag dit tekort enigszins te kunnen wegwerken.

De Mexicaanse minister van buitenlandse handel, Jaime Serra Puche, zei onlangs dat de bedoeling van het vrijhandelsverdrag met Costa Rica niet zozeer het bevorderen van de concurrentie tussen de twee landen is, als wel samenwerking tussen Mexicaanse en Costa-Ricaanse bedrijven. Vooral de bepalingen omtrent de herkomst van produkten moeten bevorderen dat Costa-Ricaanse bedrijven bij voorkeur hun basismateriaal in Mexico kopen, en vice versa. Serra's Costa-Ricaanse collega Roberto Rojas zei te hopen dat het akkoord met Mexico zijn land een stap dichter bij het Nafta-verdrag brengt.

Hoewel het de bedoeling is dat Nafta uiteindelijk zal worden uitgebreid tot het hele Amerikaanse continent zijn hiervoor tot nu toe geen concrete stappen gezet. Alom wordt verwacht dat Chili de volgende partner in Nafta zal zijn. Maar ook Venezuela, Colombia en Argentinië werken aan aansluiting bij het Noordamerikaanse handelsverdrag. Intussen sluiten de Latijns-Amerikaanse landen en regio's onderling in toenemende mate (vrij)handelsverdragen. Op 1 januari volgend jaar moet de Zuidamerikaanse markt (Mercosur) een feit zijn. Hierbij gaat het om handelsafspraken tussen Brazilië, Argentinië, Uruguay en Paraguay. De Middenamerikaanse landen hebben onderling al handelsverdragen, maar de verschillende ontwikkelingsritmes van de betrokken landen sluiten een Middenamerikaanse vrijhandelszone voor het moment uit.

Het Noordamerikaanse vrijhandelsakkoord heeft in de eerste drie maanden van zijn bestaan Mexico overigens weinig profijt gebracht. In die periode daalden de Mexicaanse exporten naar de VS (de belangrijkste handelspartner) met 5,9 procent, terwijl de invoer steeg met 23,7 procent.