VN-bevelhebber wil in Gorazde vrede afdwingen

SARAJEVO, 5 APRIL. De bevelhebber van de VN-vredesmacht in Bosnië, generaal Sir Michael Rose, gaat morgen naar de moslim-enclave Gorazde, in een poging een eind te maken aan een zwaar offensief van de Serviërs. Gorazde wordt al dagen heftig beschoten.

Het Internationale Rode Kruis heeft gisteren afgezien van plannen om duizenden moslims uit Prijedor in het door de Serviërs beheerste noorden van Bosnië te evacueren.

Het zware offensief van de Bosnische Serviërs heeft de afgelopen dagen volgens de burgemeester van de stad aan 47 mensen het leven gekost. Er vielen meer dan tweehonderd gewonden. Gorazde, vijftig kilometer ten oosten van Sarajevo, is een van de enclaves die door de Veiligheidsraad tot 'veilig gebied' zijn uitgeroepen. Er bevinden zich echter geen VN-troepen: de aanwezigheid van de VN in Gorazde is beperkt tot vier militaire waarnemers. Eind vorige week werd besloten een VN-contingent van achthonderd Oekraïense blauwhelmen naar Gorazde te sturen; die kunnen echter pas over rond tien dagen in de stad zijn. Generaal Rose sprak gisteren met de leider van de Bosnische Serviërs, Radovan Karadzic. Daarbij is volgens Rose afgesproken dat het aantal militaire waarnemers in Gorazde wordt uitgebreid; tot dat moment hadden de Serviërs geweigerd in te stemmen met die uitbreiding.

De Servische beschietingen waren vooral gisteren zeer hevig. Een plaatselijke radio-amateur meldde dat “sommige frontlijnen letterlijk in brand staan” en volgens de burgemeester hebben de Serviërs zeven dorpen in de enclave platgebrand. De Serviërs hebben melding gemaakt van een moslim-offensief, maar volgens een VN-woordvoerder is “overduidelijk” dat de Serviërs in de aanval zijn gegaan. De Serviërs blokkeren ook de voedelhulp aan de naar schatting 65.000 mensen die in Gorazde zijn ingesloten.

Het Internationale Rode Kruis (ICRC) heeft voorlopig afgezien van plannen om duizenden moslims uit Prijedor, Banja Luka en andere door de Bosnische Serviërs beheerste gebieden van Bosnië te evacueren. Tot die evacuatie werd eind vorige week besloten na berichten over de moord op twintig moslims en Kroaten in Prijedor. Zij werden waarschijnlijk vermoord bij wijze van wraak voor de dood van een aantal Servische soldaten aan een van de fronten in Bosnië. Dergelijke wraakacties, zo zei gisteren een woordvoerder van de VN, zijn in het door Serviërs beheerste deel van Bosnië schering en inslag: vrijwel elke dag krijgen de VN berichten over twee of drie moslims die door de Serviërs in steden als Prijedor of Banja Luka zijn vermoord.

Het ICRC - dat zich tot dusverre niet heeft ingelaten met massa-evacuaties omdat het weigert mee te werken aan 'etnische zuivering' - liet eind vorige week weten tot tweeduizend moslims per dag uit Prijedor en Banja Luka te willen evacueren. De plannen verdwenen echter weer van tafel toen de Bosnische Serviërs weigerden aan die evacuatie mee te werken en veiligheidsgaranties te geven. Hun leider, Radovan Karadzic, wilde slechts de evacuatie van enkele tientallen moslims uit Prijedor toestaan. De moslims, die in dit deel van Bosnië voortdurend het doelwit van geweld, intimidatie, discriminatie en pesterijen vormen, willen zelf in grote meerderheid het gebied verlaten, zo meldde gisteren een VN-woordvoerder.

Karadzic sprak aanvankelijk tegen dat er in Prijedor moslims en Kroaten zijn vermoord. Later echter gaf hij bevel tot een onderzoek naar de toedracht van de moorden en de arrestatie van 'etnische zuiveraars'. (Reuter, AP, AFP)