Japan ontzet over moord op studenten in Amerika

TOKIO, 1 APRIL. Waarom haalt de moord op twee studenten in Amerika, waar vorig jaar 15.377 mensen met vuurwapens zijn gedood, de voorpagina's van The New York Times en The Los Angeles Times en de grote Amerikaanse televisienetten? Waarom biedt de Amerikaanse president de nabestaanden en de premier van het land van de twee studenten zijn verontschuldigingen aan? Antwoord: de slachtoffers kwamen uit Japan. Afgelopen weekeinde werden Takuma Ito en Go Matsuura, beiden 19, op een parkeerterrein voor een supermarkt in San Pedro, een nette buurt van Los Angeles, in het hoofd geschoten.

De daders gingen er vandoor met hun gloednieuwe Honda. De twee jongens, studenten aan een filmacademie, waren op slag hersendood. De familie vloog over uit Japan en besloot toestemming te geven voor euthanasie.

Japan stond op zijn achterste benen: Amerika bewees weer het land van vuurwapen-maniakken te zijn. Abrupt werd de wond opengerukt die vorig jaar in Louisiana de moord op een Japanse scholier had geslagen en waarvan de dader tot verontwaardiging van heel Japan was vrijgesproken. Massaal zegden Japanse scholieren en studenten studiereizen naar de Verenigde Staten af. Japanse toeristen kozen een ander land van bestemming of bleven thuis. In Japan, waar het bezit van vuurwapens is verboden, zijn vorig jaar maar 66 mensen door geweld gedood.

Twee verdachten van 18 en 20 jaar zijn inmiddels gearresteerd. De Japanse tv-stations laten elke dag de plaats van de misdaad zien, die is bedekt met een bloemendeken, gelegd door mede-studenten en burgers. Op een rood gekleurd karton, naast de foto's van de slachtoffers, staat te lezen: “Is uw kind de volgende?” Vandaag zou de familie met de as van de gecremeerde studenten aankomen in Japan, en dat belooft opnieuw vele televisiecamera's en fotografen.

Wat de moord zo onevenredig veel aandacht geeft, is de ongemakkelijke verhouding tussen beide landen. De VS worden in de Japanse media voortdurend afgeschilderd als een land dat nooit ophoudt Japan de les te lezen. Vooral de 'eeuwigdurende' handelsperikelen hebben in Japan het beeld gevormd van een Amerika dat altijd hoog van de toren blaast en zijn gelijk opdringt aan anderen. En in eigen land een rotzooi aanricht, die almaar groter wordt.

Door de recessie die Japan bescheiden heeft gemaakt, hoor je nooit meer iemand zeggen dat Amerikanen lui zijn of Japan straks nummer één wordt. Juist het feit dat de Amerikaanse economie weer bloeit, doet Japan opkijken naar Amerika. Maar de moord van afgelopen weekeinde sterkt velen in hun overtuiging dat de VS over Japan lang niet altijd recht van spreken hebben. En dat beseft Amerika zelf blijkbaar ook.