Israel betaalt zijn 'prijs voor de massamoord'

TEL AVIV, 1 APRIL. Premier Yitzhak Rabin heeft gisteren de plaatsing van 160 internationale waarnemers in Hebron de prijs genoemd die Israel voor de “massamoord in de moskee in Hebron” op 25 februari moet betalen.

Noorwegen zal negentig waarnemers naar Hebron sturen en Denemarken en Italië elk vijfendertig. Slechts zestig van de waarnemers zullen deze functie vervullen, de anderen doen administratief werk in het kader van het stadsbestuur in Hebron.

De licht bewapende waarnemers zijn ondergeschikt aan de burgemeester van Hebron, aan de Israelische militaire gouverneur en de verbindingscommissie tussen Israel en de PLO. Het is hun taak toe te zien op en het bevorderen van het normale dagelijkse leven in Hebron. Het toelaten van internationale waarnemers, voor een periode van drie maanden - een periode die telkens met instemming van de partijen kan worden verlengd - is een Israelische concessie aan de PLO.

Israel heeft zich altijd met hand en tand verzet tegen internationale waarnemers op zijn grondgebied of in de bezette gebieden terwijl de PLO daar voortdurend op heeft aangestuurd. Premier Rabin heeft echter deze bittere pil kunnen slikken omdat zij wordt verzacht door het feit dat het in Hebron te stationeren waarnemerskorps geen verantwoording schuldig is aan de VN.

De Likud-oppositie ziet in de komst van de waarnemers naar Hebron een precedent voor de internationalisering van de bezette gebieden en Jeruzalem. Hoewel Rabin deze argumentatie als onzin van de hand heeft gewezen wordt in Jeruzalem terdege beseft dat de komst van de waarnemers naar Hebron, wegens de onder zware druk staande veiligheidssituatie in de stad, tot gecompliceerde problemen kan leiden met de landen die de waarnemers sturen.

Ten tijde van de legering van een Nederlandse UNIFIL-eenheid in Zuid-Libanon (1979- 1985) kwam het bij voorbeeld vaak tot spanningen tussen Jeruzalem en Den Haag over militaire verwikkelingen in Zuid-Libanon tussen Israelische troepen en de Nederlandse UNIFIL-eenheid.

Wegens de nog steeds explosief geachte situatie in Hebron tussen Palestijnen en kolonisten heeft het Israelische opperbevel besloten er een grote troepenmacht op de been te houden. Er wordt zelfs gedacht aan het oproepen van reservisten om het trainingsprogramma van geregelde eenheden niet in de war te sturen.

Het gisteren in Kairo getekende 'akkoord over Hebron' tussen Israel en de PLO voorziet ook nadrukkelijk in een versnelling van de onderhandelingen over het opzetten van beperkt zelfbestuur in de Gazastrook en het Jericho-district.

De terugtrekking van de Israelische troepen naar met de PLO overeengekomen locaties in de Gazastrook zal eveneens worden versneld. Vanaf volgende week dinsdag zal een begin worden gemaakt met de plaatsing van de eerste driehonderd Palestijnse politieagenten in Gaza en in Jericho. Ook zullen Israel en de PLO volgende week de coördinatie over veiligheidsmaatregelen in de Gazastrook hervatten om herhaling te voorkomen van incidenten waarbij Palestijnen door Israelische eenheden als gevolg van onjuiste identificatie worden gedood.

    • Salomon Bouman