Het CDA verstopt zijn lijsttrekker

Na de verkiezingsleus 'Kies Kok' die de PvdA het afgelopen weekeinde presenteerde, komen ook CDA en D66 met hun slogans. “Een groot karwei vraagt een sterke partij”, zo luidt de rijmende noodkreet van het CDA. D66, de winnaar van de opiniepeilingen, houdt het op 'U Wint'.

De christen-democraten verkeren in de gevarenzone: ze staan in de peilingen op groot verlies - twintig zetels - en zelfs de jarenlang onaantastbare plaats als eerste partij is in gevaar. Het CDA borduurt verder op de verkiezingsslogan: 'Laat Lubbers zijn karwei afmaken' (1986). Bij de vorige verkiezingen was de leus 'Verder met Lubbers' (1989). Het waren wervende teksten die het CDA veel zwevende kiezers bezorgden, maar er is één groot verschil met de huidige: toen zetten de christen-democraten alles op de lijsttrekker, nu komt zijn naam niet meer voor. De PvdA zet juist alles op Kok omdat de lijsttrekker populairder is dan zijn partij. Bij het CDA geldt het omgekeerde.

Bovendien speelt het CDA in op de kiezersvrees van 'Italiaanse toestanden' in het burgelijke Nederland. Als het politieke midden weg is, dreigt het gevaar van instabiele kabinetten met linkse meerderheden. Kortom: het CDA tekent de demonen in het nieuwe politieke landschap en geeft het advies 'stem veilig'.

Bij D66 is de betekenis van het 'U Wint' ondoorzichtiger. Want wie wint er nu: de kiezer, D66, de democratie of allemaal? Volgens de Democraten gaat het om de kiezer, en om bescheidenheid van de partij. Als de kiezer D66 stemt, wint niet D66 maar de kiezer voor wie D66 in het parlement zit. Een stem op D66 is niet een stem voor een persoon of tegen een gevaar maar is juist voor velerlei uitleg vatbaar. (DJE)