Smijtwerk, vlooien en wapens van krantenpapier

Jeugddansprodukties: 1. Danstheater Arena met Zooitje Ongeregeld. Choreografie: Kim van der Boon; Gezien: 16/3 Amsterdam De Krakeling. 2. Dansend Hart met Piano. Concept, choreografie, kostuums: Wies Merkx; Gezien: 23/3 Arnhem Stadsschouwburg. Beide produkties spelen t/m seizoen 94/95.

Kim van der Boon en Wies Merkx maken dansstukken voor schoolgaande kinderen. Van der Boon is artistiek leidster van Danstheater Arena. Merkx zit in de artistieke staf van Dansend Hart, een produktiekern voor eigentijdse theaterdans. Arena brengt Zooitje Ongeregeld, een voorstelling voor 4- tot 8-jarigen, terwijl Piano van Dansend Hart is bedoeld voor een publiek van mavo/havo niveau.

De jeugddansmakers willen meer erkenning voor hun vak. Zij vinden dat alleen goede, professioneel gemaakte produkties enthousiasme kunnen kweken voor de theaterdans, zodat de jongeren van nu het publiek van later zullen vormen. Maar het receptieve vermogen van die toeschouwer zal anders zijn. De invloed van de televisie doet zich nu al in negatieve zin gelden bij de concentratie en de luidruchtige reacties.

Het meest ontvankelijk toonden zich de jonge Amsterdammertjes voor Kim van der Boons Zooitje Ongeregeld. Hierin wordt een 'keurig' meisje verrast door drie vrijbuiters. Indringers die zich ongevraagd haar spullen toeëigenen. Die hun kracht willen meten in een handgemeen. Een leider die zich moet waar maken. Een groep waarbij toenadering en acceptatie moeite kost. Situaties die elk kind herkent van het schoolplein.

Dat spanningsveld tussen die twee werelden hebben Kim van der Boon en regie-adviseur Liesbeth Coltof met eenvoud en verbeeldingskracht uitgewerkt. Even fantasievol zijn de kostuums van Anne Marie Leipoldt, terwijl Laura de Josselin de Jong een zwarte vloer ontwierp met daarin zes rode rechthoeken.

Het terrein dat veroverd of teruggewonnen moet worden, bestaat uit een aantal grijze en rode kratten. Daar bouw je een stoel mee en een muur waarachter je je kunt verschuilen. De strijdmiddelen zijn van krantenpapier. Een harde confrontatie ontbreekt. Humor is het echte wapen.

De bewegingen zijn makkelijk na te doen. De eenvoudige gebaren gaan - met grote bijval van de zaal - in het heetst van de strijd over in krachtig gooi - en smijtwerk, waarbij de pittige jonge dansers als vlooien over elkaar springen. Alle trucjes met tillen en vallen worden langzaam voorgedaan op de afwisselende, ritmische compositie van Michael de Roo.

Het is jammer dat deze frisse, levendige voorstelling tegen het einde inzakt. Maar Zooitje Ongeregeld is mijns inziens tot nu toe de meest geslaagde produktie van Kim van der Boons Danstheater Arena.

Wies Merkx koos voor een ernstiger onderwerp: het leven van de pianiste/componiste Clara Schumann. Zij zet vraagtekens bij het idee dat jongeren niet open zouden staan voor klassieke muziek. Tijdens Piano reageerden de ongeveer 13-jarige Arnhemse studenten echter minder melig op de deuntjes van Elvis Costello dan op de muziek van Clara en Robert Schumann en Johannes Brahms.

De getalenteerde Clara Schumann-Wieck was een boeiende vrouw. Zij werd opgeleid door haar tyranieke vader Friedrich, trouwde met de beroemde componist en werd vereerd door Brahms. Antien van Mierlo, Wim Unk, Charles Corneille en Sjef van der Linden geven dansend, acterend en zingend gestalte aan deze personages in een inventief toneelbeeld van Anja Stafleu.

Volgens Merkx was Clara Schumann een feministe avant la lettre. De voorstelling is gemaakt vanuit het standpunt dat alle mannen fout zijn. De vader wil alleen de vruchten plukken van zijn investering. De echtgenoot houdt haar gevangen met zijn neuroses en de huisvriend waardeert alleen het prikkelpopje. In haar verzet is Clara even onbuigzaam als haar vader. 'Ik ben niet pianissima, maar passionata', legt tekstschrijfster Moniek Merkx haar in de mond.

Wies Merkx gaf met haar vorige produktie De Laatste Dans/ Der Letzte Tanz al aan dat zij zich aangetrokken voelt tot het multidisciplinaire theater. Maar ook in Piano schuren de verschillende elementen. Zo doen de overgangen tussen dans en zang nog geforceerd aan, terwijl sommige karakters nog niet voldoende zijn uitgediept. Maar er zijn tevens enkele zeer mooie momenten in deze jongste produktie van Dansend Hart.