Loze feiten

Q. Maandblad, . Prijs ƒ 10,75.

Net als damesbladen, die soms een haarband of een zakdoekje in de verpakking stoppen, geven ook Engelse muziektijdschriften wel eens wat weg. De wekelijkse New Musical Express trakteert regelmatig op cassettes met niet eerder uitgebrachte nummers, een cd-single of een gidsje met rock 'n' roll-anekdotes. Het maandblad Q, de glossy onder de Engelse muziekbladen, geeft bijvoorbeeld een vouwblad met mooi gedrukte foto's als extra.

Deze maand krijgt de Q-lezer een gratis pocket: The Q/Omnibus Press Rock 'n' Roll Reader. Hierin staan stukken over Led Zeppelin, Elvis Presley, The Velvet Underground, Michael Jackson, The Smiths, Prince en anderen. Het zijn geen herdrukken van in Q verschenen artikelen, maar fragmenten uit boeken die bij de Omnibus Press verschenen zijn. Deze 'Rock 'n' Roll Reader' is dus eigenlijk een sampler van een aantal rock 'n' roll-boeken.

En de lezer die uit interesse in hedendaagse popmuziek de Q aanschaft krijgt een les in geschiedenis op de koop toe. De hier gekozen helden zijn veelal stamvaders: Bob Marley van de reggae, Led Zeppelin van de hard-rock, The Velvet Underground van de mixed-media-performance, Gram Parsons van de country-rock. Hun invloed is onmiskenbaar, zoals de overzichtsartikelen die in de loop der jaren over hen verschenen bewijzen. Het is handzaam de Groten van de Popmuziek in een boekje bij elkaar te hebben.

Maar de inhoud is teleurstellend. Over Elvis Presley is een hoofdstuk opgenomen uit het boek The Final Years; een sensationele opsomming van Presleys voorliefde voor drugs, geweren en geld. Voor wie de man niet zou kennen komt hij over als een volslagen idioot. Hetzelfde geldt voor Jim Morrison, wiens exhibitionistische gedrag wordt beschreven tijdens een concert in 1969. Over Jimi Hendrix leren we alle namen van de clubs die hij aandeed bij zijn Engelse tournee in 1966, en iets over de seksuele spanning tusen hem en Mariannne Faithfull.

De hier opgenomen rock 'n' roll-lectuur benadrukt het probleem van boeken over bands en muzikanten. Er verschijnen zelden boeken die meer doen dan feiten noemen. Bovendien wordt bij de biografieën zoals ze hier vertegenwoordigd zijn bijna uitsluitend ingegaan op de randverschijnselen, in plaats van op de muziek of de positie van de artiest in zijn tijd.

Dat geldt ook voor het boek over The Smiths (The Definitive Story of..), de belangrijkste Engelse band van de jaren tachtig, waaruit een fragment te lezen is. Hoe leuk het ook is om te leren dat de titel 'Cemetry Gates' van de cd The Queen is Dead (1986) een onbedoelde spelfout was, en dat zanger Morrissey van jongs af aan moeite heeft gehad met dat woord, het verhaal biedt geen inzicht in de magie van die band. Ik lees liever het interview met Morrissey dat in de Q van deze maand staat.

Hierin reageert Morrissey, die intussen solo werkt, op de beschuldigingen van nationalisme in de teksten van zijn vorige cd. Hij vertelt over de dingen die hem tot tranen toe roeren en over zijn betrokkenheid bij de Engelse politiek. Dat is informatie die niet alleen iets te maken heeft met zijn onlangs verschenen cd, Vauxhall and I, maar die ook iets wezenlijks zegt over de man. Dit is over tien jaar misschien nog steeds interessant.

    • Hester Carvalho