Jan Rot als zijn zelf geschapen theaterpersonage

Rocker in Holland, Ned. 3, 23.11-23.51u.

Toen hij het rock-circuit verliet en een reguliere theaterattractie ging worden, schreef Jan Rot het ultieme lied over de rock & roll in Nederland - over de groep in een busje “van Tiel naar Donderen en van Grouw naar Nieuwegein” en over die ene, doodenkele groupie die nu alweer drie jaar de vriendin van de drummer is. “God straft wie rocker in Holland wil zijn...”

Rocker in Holland heet ook het programma over Jan Rot, dat vanavond laat door de NOS wordt uitgezonden. Gelukkig komt het gelijknamige lied er ook in voor, begeleid met beelden uit de talloze tv-programma's waarin Rot en zijn groep destijds ter promotie van een nieuwe single moesten opdraven. Maar verder slaat de titel nergens op. Jan Rot is immers allang geen rocker meer - en het feit dat hij ook als theatersolist naar Tiel en Nieuwegein moet, speelt in het programma evenmin een rol. Rocker in Holland, geannonceerd als een door Leon Giesen vervaardigd “portret” van Jan Rot, is in feite een door de zanger zelf danig geënsceneerd zelfportret. Alles wat hij, recht in de camera kijkend, over zichzelf vertelt, is letterlijk ontleend aan de geromantiseerde praatjes die in zijn voorstellingen vaak zo'n vertederend effect hadden. Niets is aan het toeval overgelaten; ieder woord is gerepeteerd en al honderden keren in het theater uitgesproken.

We zien dan ook geen andere Jan Rot dan het theaterpersonage dat hij zelf heeft geschapen: de man wiens werkterrein zich beweegt tussen kunst en kitsch, de bedreven liedjesmaker met zijn tragi-komische versjes, de liefhebber van zigeunerjongetjes met een traan op hun wang, de ironicus die het met zelfspot over “mijn roem en succes” heeft, en de naar liefde hunkerende muurbloem (“in mijn geval meer klimop”) die zich nooit totaal kan geven omdat hij voor 60% van jongens en voor 40% van vrouwen houdt. Hij demonstreert hoe hij aan zijn allereerste liedje heeft zitten knutselen, vertelt hoe hij droomde van een carrière als zanger en zingt een paar liedjes, door Giesen in huisvlijtsfeer in beeld gebracht. Alleen het nummer over de namen die hij alle hem omringende voorwerpen heeft gegeven - zijn gitaar heet Floris, zijn accordeon Sonja, de gordijnen Robbie en Marleen, de lamp Marijke - is een echte clip geworden, gemaakt door Roelof van den Bergh in een grappig-hoekige animatiestijl die enigszins aan die van Paul de Nooyer doet denken.

Zo gaan de veertig minuten van Rocker in Holland genoeglijk genoeg voorbij. Maar een portret is iets anders.

    • Henk van Gelder