De hele dag thuis, een maand lang

TEL AVIV, 25 MAART. Op de achtergrond huilen kinderen als ze aan de telefoon komt. “Ze zijn zo verschrikkelijk zenuwachtig”, zegt de 24-jarige Elhab Ja'abari, moeder van zes in Hebron. De stad is al een maand door Israel aan een uitgaansverbod onderworpen. “Vannacht (woensdag op donderdag) hebben ze heel veel gehuild. Ze zijn zo geschrokken van de knallen gisteren in de stad (bij de strijd tussen Israelische troepen en Hamas-guerrillastrijders, waarbij anti-tankraketten werden gebruikt). Als ze militaire voertuigen horen, vliegen ze op me af en zoeken ze veiligheid bij me. Buiten spelen is er niet bij. De hele dag thuis, in een paar kleine kamers, een maand lang al....”.

Elhab Ja'abari heeft geen mogelijkheid naar de markt te gaan om groenten te kopen. Van echte honger in de stad heeft ze niet gehoord omdat veel vrouwen thuis brood bakken, maar veel mensen drinken thee zonder suiker omdat het niet te krijgen is en de voorraden in de huizen uitgeput raken. “Het leven is zo moeilijk hier. Al twee dagen geen elektriciteit (door Israel afgesneden tijdens de strijd met Hamas) en dan die spanning en woede. Ik ben razend op de Israeliërs. Voor joden geldt het uitgaansverbod niet. Ik moet de telefoon neerleggen. Een van mijn kinderen staat te schreeuwen.”

Het uitgaansverbod in Hebron is vooral van kracht rond de moskee waar Baruch Goldstein op 25 februari 29 biddende Palestijnen vermoordde. Volgens Nabil Ja'abari, een eveneens telefonisch benaderde inwoner van de voor de pers afgesloten stad der aartsvaders, zijn de Israeliërs wat soepeler met het uitgaansverbod in de andere wijken van de 120.000 inwoners tellende stad. Soms, zegt hij, wordt het uitgaansverbod voor enkele uren per dag opgeheven om de bewoners in de gelegenheid te stellen inkopen te doen. Kinderen op straat worden in de meeste gevallen door de soldaten ongemoeid gelaten, maar soms komt het tot botsingen. “Het geld raakt echter op. Veel inwoners verdienen hun dagloon buiten de stad, op de velden, in Jeruzalem en bij de Israeliërs. Al een maand hebben ze nu geen inkomsten en dat maakt de toestand zo moeilijk.”

Ook apotheker Ali Kawasme zegt dat de spanning in Hebron dagelijks verder oploopt. Zieken mogen wel naar de doktor gaan en bij hem met toestemming van het leger medicijnen komen halen, maar in het algemeen is de situatie naar zijn oordeel in de stad explosief. “Er zit bloed in de lucht. Iedere familie in Hebron heeft doden en gewonden als gevolg van door kolonisten tegen ons begane misdaden. Samenleven tussen joden en Palestijnen hier is onmogelijk. Wij zijn jarenlang door de kolonisten getart. Ze schoten op onze huizen, sneden de banden van onze auto's door en verstoorden op tal van andere manier het dagelijks leven in Hebron. Als Israel echt vrede wil, moeten de kolonisten uit het centrum worden geëvacueerd. Ze moeten worden ontwapend. We eisen dat de internationale gemeenschap ons tegen deze misdadigers beschermt. Te midden van ons zijn ze tijdbommen. We weten dat er onder deze misdadigers meer Goldsteins zijn.”

“Het is toch te gek om los te lopen dat deze misdadigers nog steeds vrij in Hebron rondlopen terwijl wij, de slachtoffers, aan een ondragelijk uitgaansverbod zijn onderworpen. Dat is onrecht. Daarom is de woede zo groot hier. De mensen zijn gewoon gevangenen in hun huizen. Al dertig dagen en nachten. Waarom keert het leger zich tegen ons en niet tegen de kolonisten ?”, vervolgt hij via de enigszins krakende telefoonlijn. “Die 42 joodse families in de stad moeten weg.” Uitvoerig legt Ali Kawasme uit dat Yasser Arafat de steun van de inwoners van Hebron zal verliezen als hij instemt met een oplossing met Israel waarbij de joden toch in het centrum van Hebron blijven. “Als de joden weg moeten wint hij, anders verliest hij”, zegt hij. “Daarom is het Israelisch-Palestijns vredesproces nu in een kritieke fase.”

Intussen is het einde van het uitgaansverbod nog niet in zicht, hoe moeilijk premier Yitzhak Rabin het ook vindt om 120.000 Palestijnen voor de veiligheid van 415 joden in Hebron een uitgaansverbod op te leggen dat door de Palestijnen als een volkomen misplaatste collectieve straf wordt opgevat. Het blad Ha'arets suggereert vandaag dat het ook anders kan. “Het leven van de joden in Hebron kan ook worden verdedigd als zij in hun huizen worden opgesloten en de Arabieren zich vrij kunnen verplaatsen.”

    • Salomon Bouman