Eigen volk

'Naar het zeggen van C.P. Hooft bedienden de Amsterdamse diakenen aan het einde van de zestiende eeuw overwegend vreemdelingen. Hooft zag daarin een achteruitstelling van de Hollandse armen.' (A.Th. van Deursen, Mensen van klein vermogen).

In Leiden werd bij de bedeling jarenlang voorrang gegeven aan families die er van vóór 1572 woonachtig waren.

Volgens een plaatselijke bepaling van 1623 mocht een Amsterdamse timmerman, als hij zonder werk zat, te allen tijde de plaats van een niet-Amsterdamse knecht opeisen.

Vreemdelingen werden in het volkstoneel stelselmatig over de hekel gehaald. Ze kwamen uit Vlaanderen, Brabant, Wallonië, Duitsland of Engeland. Dus dat is punt 1: tegenwoordig komen ze van verder weg. Punt 2 betreft het begrip regio.

Regio is geen woord dat ik van mijn moeder heb geleerd. Ik vermoed dat ik het pas ben gaan gebruiken toen ik voor Het Vrije Volk in Nijmegen kwam werken. Daar had je een regionaal overlegorgaan. De regio was groter dan de stad, kleiner dan de provincie. De regio klonk boers, een beetje als een wormvormig aanhangsel.

Nu zeggen ze dat vluchtelingen in hun eigen regio moeten worden opgevangen, Afrikanen in Afrika, Aziaten in Azië. Nu is de regio al een heel werelddeel.

Een vooruitgang zou ik het niet durven noemen. Wel een duidelijk geval van schaalvergroting.