Sociale diensten winnen 700 mln op uitkeringen

ROTTERDAM, 22 MAART. De gemeentelijke sociale diensten in Nederland hebben de afgelopen twee jaar 700 miljoen gulden minder uitgegeven aan bijstandsuitkeringen dan was begroot.

Dit blijkt uit een vergelijking die Divosa, de vereniging van directeuren van sociale diensten, heeft gemaakt tussen begrotingscijfers van het ministerie van sociale zaken en cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) van daadwerkelijk uitgegeven bedragen.

In 1992 was een bedrag van 9,988 miljard gulden begroot en in 1993 een bedrag van 9,802 miljard gulden. In 1992 werd 460 miljoen gulden minder uitgegeven dan begroot en vorig jaar naar schatting 240 miljoen gulden. Een vergelijking tussen de cijfers uit eerdere jaren is niet gemaakt.

Directeur P.J.H. Lemmens van Divosa vermoedt dat de oorzaak ligt in een verhoogde uitstroom van bijstandsgerechtigden door een actiever beleid van de sociale diensten om mensen aan het werk te krijgen, en door verhoogde fraudebestrijding. “De oorzaak ligt in elk geval niet in autonome of conjuncturele ontwikkelingen, want die wijzen in een andere richting”, aldus Lemmens.

Divosa heeft volgens directeur Lemmens de vergelijking tussen de cijfers gemaakt om tegenwicht te bieden aan de bevindingen van een onderzoekscommissie onder voorzitterchap van prof. A. van der Zwan. “Het is niet alleen maar kommer en kwel bij de sociale diensten”, aldus Lemmens.

De commissie-Van der Zwan kwam vorig jaar september tot de conclusie dat bij zeker een kwart van de bijstandsuitkeringen fraude in het spel is. Van de 3.100 dossiers bij 28 gemeenten die de commissie-Van der Zwan steekproefsgewijs onderzocht, bleek 60 procent onvolledig. Volgens Van der Zwan is bij de uitvoering van de bijstand “de norm zoek”.

Uit cijfers van het CBS blijkt ook dat het aantal 'gepakte' fraudeurs nog niet gestegen is, terwijl de 'pakkans' groter geworden is sinds de gemeentelijke sociale diensten de mogelijkheid hebben gekregen gegevens uit te wisselen met de belastingdienst, de Informatiseringsbank (studenten), de bedrijfsverenigingen en de ziekenfondsen. In de eerste negen maanden van 1993 constateerden de sociale diensten en de bedrijfsverenigingen 15.194 gevallen van fraude tegenover 21.160 over het hele jaar 1992.

In de komende weken zullen Regionale Interdisciplinaire Fraudeteams (Rif's) in de grote steden door middel van projecten, die gericht zijn op bepaalde doelgroepen, de strijd aanbinden tegen belasting- en uitkeringsfraude.

Bezuinigingen op uitkeringen in combinatie met hogere lasten door vluchtelingen. Veel ondervraagde Nederlanders hebben het gevoel dat het vluchtelingenprobleem letterlijk met hen wordt afgerekend. Bijvoorbeeld C.A. van Wijnen (47), timmerman, PvdA-stemmer te Aalburg. “Natuurlijk, die mensen moeten worden opgevangen, maar we hebben er onderdehand allemaal op één op onze rug. Eigenlijk werk ik voor twee. Ze komen tegenwoordig veel te gemakkelijk hierheen.”