Onbekende groep bezet Surinaamse stuwdam

PARAMARIBO, 22 MAART. Een tot dusver onbekende groep die zich het Surinam Liberation Front noemt, heeft gisterochtend de stuwdam en het waterkrachtstation van Afobaka, 100 km ten zuiden van Paramaribo, bezet en 30 personeelsleden gegijzeld.

In delen van Paramaribo is inmiddels de stroom uitgevallen.

Het front eist dat de regering-Venetiaan vandaag uiterlijk 10 uur Surinaamse tijd (14 uur in Nederland) moet zijn afgetreden. Venetiaan verklaarde gisteravond niet van plan te zijn gehoor te geven aan de eisen. “Als men de regering weg wil hebben, zijn er genoeg democratische mogelijkheden om dat te doen.”

De actie van het SLF komt als een complete verrassing. Eind vorig jaar werd voor het eerst van het bestaan van deze groepering vernomen. Maar ze had nog nooit een actie ondernomen of opgeëist. Over de zender van Radio Apintie galmde de van opwinding overslaande stem van de leider van de actie. Hij schreeuwde de motieven en eisen van het SLF in de microfoon. “Er is geen onderwijs en geen medische zorg als gevolg van wanbeleid der regering. De regering-Venetiaan is verantwoordelijk voor de slechte economische toestand.” Vanuit de waterkrachtcentrale was telefonisch contact gemaakt met Apintie. Het SLF wilde alleen via Apintie zijn boodschap kwijt en verwees andere media die de centrale opbelden naar wat aan Apintie werd doorgegeven.

De woordvoerder van de SLF sprak afwisselend in het Surinaams en het Nederlands. Hij zei dat als Venetiaan dinsdag om 10 uur niet weg is, men meer van het SLF zal horen. De anonieme actieleider eiste 'decentralisatie van de macht en alle machtsmiddelen', omdat “de opbrengsten die de districten verdienen niet in die gebieden terugkomen”. Ook zou het Canadese goudbedrijf Golden Star, dat zojuist een concessie van de overheid heeft gekregen, zich uit het Brokopondo-gebied moeten terugtrekken, omdat vooral de bewoners van het dorp Kofikamp onder hun aanwezigheid lijden. Suralco moet blijven doordraaien en de Energie Bedrijven Suriname moeten de stroomvoorziening vanuit Afobaka naar Paramaribo uitschakelen. “Het hele gebied is met mijnen belegd. Als ze in het gebied komen, zullen we zien wie de pitbull is”, aldus de SLF.

Pag.2: Herkomst van rebellen onduidelijk

Hoeveel man aan de actie deelnemen is niet duidelijk geworden. Ze zijn gemaskerd en gewapend. Aan het accent van de woordvoerder kon worden afgeleid dat hij een creool is, die vrij vloeiend Nederlands spreekt.

Woordvoerder Cor Lie A Kwie van Suralco zegt desgevraagd dat het bedrijf zijn best zal doen normaal te draaien.

President Venetiaan verklaart dat de situatie ernstig is. De regering zal “met alle haar ten dienste staande middelen de ontstane situatie het hoofd bieden”. De eerste optie van de regering is niet om hard toe te slaan, maar eerst zal geprobeerd worden met de actievoerders te praten. De regering kan niet toestaan dat met de belangen van de gemeenschap een loopje wordt genomen. De positie en de plaats van leger en politie worden bekeken. Sinds de laatste grondwetswijziging is de taak van het leger de grenzen te beschermen tegen buitenlandse agressie. De president kan wel in tijd van nood het leger inzetten.

Venetiaan wees erop dat er hard gewerkt is om de democratie terug te krijgen. Wil men de regering naar huis sturen dan zijn er “genoeg democratische middeln om dat te doen zonder toe terrorisme over te gaan”, aldus Venetiaan. “Men moet geen dammen bezetten, arbeiders gijzelen en wegen ondermijnen.”

Maandagmorgen heeft minister Willy Soemita telefonisch gemaakt met de leider van het SLF in het waterkrachtstation. Een constructief gesprek was niet mogelijk omdat de man opgewonden schreeuwde. Later op de middag had minister van justitie Girjasing contact, maar er waren geen inlichtingen over te krijgen.

Tijdens de binnenlandse oorlog van 1986 tot 1992 is het station twee keer bezet. Het SLF is er zonder slag of stoot binnengekomen, waaruit blijkt dat het object, dat van levensbelang is voor de gemeenschap, niet afdoende bewaakt wordt.

De dam ligt aan het Brokopondomeer op ongeveer honderd kilometer ten zuiden van de hoofdstad. Suralco levert stroom aan het Energie Bedrijf Suriname (EBS), dat Paramaribo voorziet van elektriciteit. Het Front dreigt de stroomvoorziening af te snijden.

    • Leo Morpurgo