Onder voorwaarden; Serviërs bereid tot overleg over federatie Bosnië

BELGRADO, 15 MAART. De Bosnische Serviërs hebben beloofd “officieel” te praten over een eventuele deelname aan de federatie van de Bosnische Kroaten en moslims. Maar ze hebben aan die belofte wel een aantal voorwaarden gekoppeld: eerst moet er een vredesverdrag zijn en moeten de sancties tegen Joegoslavië (Servië en Montenegro) zijn opgeheven.

Dat heeft de vice-president van de 'Servische republiek' in Bosnië, Nikola Koljevic, gisteren gezegd na besprekingen met de speciale Russische Bosnië-gezant, Vitali Tsjoerkin.

Tsjoerkin sprak gisteren met Koljevic en de Servische president Milosevic over de ontwikkelingen in Bosnië, en vooral over de te vormen federatie van de Bosnische Kroaten en de moslims. Waarnemers waren verbaasd dat niet de leider van de Bosnische Serviërs, Karadzic, naar Belgrado was gekomen om met Tsjoerkin te praten; Koljevic zei dat Karadzic “andere belangrijke zaken” te doen had in Pale, de hoofdstad van het door de Serviërs beheerste gebied van Bosnië.

Volgens Koljevic heeft Tsjoerkin gisteren “het kader” toegelicht waarbinnen de Bosnische Serviërs bij overleg over toetreding tot de federatie worden betrokken. Koljevic zei dat er van “officieel” overleg over die toetreding pas sprake kan zijn als eerst “de vrede wordt hersteld” en er niet langer sprake is van sancties tegen Joegoslavië.

Lord Owen, de EU-bemiddelaar in de crisis in ex-Joegoslavië, heeft gisteren toegegeven dat zijn rol in het vredesoverleg marginaal is geworden sinds het initiatief in het vredesoverleg begin deze maand door de Amerikanen en de Russen is overgenomen. “Ik denk niet dat ik nu erg centraal sta, om eerlijk te zijn. Ik denk dat we in zekere zin onze taak hebben voltooid”, zo zei Owen gisteren over zichzelf en de Noor Thorvald Stoltenberg, met wie hij namens de EU en de VN het vredesoverleg in ex-Joegoslavië in Genève heeft voorgezeten. Dit overleg had eerder deze maand moeten zijn hervat; tot die hervatting is het niet gekomen omdat de Bosnische Kroaten, de Bosnische moslims en de Kroaten onder Amerikaanse auspiciën in Washington zijn gaan werken aan een geheel nieuw vredesinitiatief. Daarbij is het tot enkele doorbraken gekomen. Tegelijkertijd is ook Rusland zich veel intensiever met het vredesproces gaan bemoeien.

De Veiligheidsraad van de Verenigde Naties heeft vannacht de “onmiddellijke” beëindiging van de Servische belegering van Maglaj geëist en de Bosnische Kroaten en Serviërs opgeroepen alle humanitaire hulpkonvooien door te laten. In een unaniem aangenomen verklaring liet de Veiligheidsraad weten dat het al negen maanden durende Servische beleg van de moslim-enclave Maglaj “niet te tolereren” is. “De raad veroordeelt krachtig de willekeurige beschietingen van de burgerbevolking van Maglaj door de Bosnische Serviërs”, zo heet het in de verklaring, waarin verder staat dat het “verbijsterend” is dat sinds 25 oktober vorig jaar geen enkel hulpkonvooi tot Maglaj is doorgedrongen.

De Veiligheidsraad veroordeelde verder Joegoslavië (Servië en Montenegro) voor een incident eerder deze maand, waarbij een Bulgaarse sleepboot met zes aken, beladen met dieselolie, op de Donau werd gekaapt en naar Servië werd gebracht. Het schip en de aken zijn inmiddels teruggegeven, maar de Serviërs hebben de dieselolie zelf gehouden. (Reuter, AP)