Idealen

Van Kooten en de Bie hebben het altijd een beetje moeilijk gehad met de politiek, en met het klimmen der jaren wordt het er niet makkelijker op. De laatste keer dat ze een scherp politiek nummer maakten was tevens de laatste keer dat weldenkend Nederland het ergens over eens was (een Centrumpartij-stemmer kan niet deugen), zodat ze er met Jacobse en Van Es lekker dik tegenaan konden gaan.

Als je je voorstelt dat Koot & Bie Jacobse en Van Es nu weer tot leven zouden roepen, en hoe mis dat zou zijn, heb je in een notedop wat er de laatste tien jaar met de Nederlandse kiezer gebeurd is. De vraag is alleen: is die CD-stemmer zo veranderd, of waren Jacobse en Van Es verkeerd getypeerd? Of zijn ze gereïncarneerd in die andere Tegenpartij, de SP?

Aan de sketches waarmee ze vorige week het thema Heeft U Nog Idealen? uitwerkten kon je goed zien dat Koot en Bie het, tien jaar na de Tegenpartij, ook niet meer zo goed weten. Twee ouwe taaie communisten vormden de ene kant van het spectrum, dat aan de andere kant gemarkeerd werd door een man wiens ideaal uit niet-overkokende melk bestond. Oké, die uitersten bestaan, maar ze zo tegenover elkaar zetten is net zoiets als de vraag naar waar de evenaar ligt beantwoorden met: niet op de Zuidpool, maar ook niet op de Noordpool.

Niet dat ze geen scherpe neus voor het juiste onderwerp meer hebben, want ik voelde me door hun vraag wel aangesproken.

Het ging over de gemeenteraadsverkiezingen, dus ik vatte de vraag op als: welke idealen heb ik voor de stad waar ik woon? Waar ik woon hebben ze deelraden, waar je ook voor moet stemmen, dus eerst de wijk. Ik zou willen dat mijn straat af en toe geveegd werd. Ik zou willen dat de gek die ongevraagd een krankzinnig en niet werkend vuilnisophaal-systeem geïntroduceerd heeft, zelf op straat werd gezet. Ik zou willen dat die enge man met zijn onaangelijnde illegale pitbull niet meer door onze straat liep. En dat ze nu eindelijk eens iets aan die Middeleeuwse hondestrontplaag deden. Ik zou willen dat ze iets moois maken van het grote lege plein bij mij om de hoek. Ik zou willen dat ze eens af en toe fikse boetes uitdelen aan het Alfa-tuig dat in mijn winkelstraat met negentig door het rood ragt. En nu dat speelplaatsje bij ons in de straat er dan eindelijk komt, lijkt het me eigenlijk wel terecht als wethouder Wals, die dat voor ons gedaan heeft, herkozen wordt.

Zijn dat idealen? Misschien niet eens, maar grotere, hogere doelen zou ik eigenlijk niet kunnen bedenken.

Tja, ik zou ook graag zien dat Mandela president van Zuid-Afrika werd, dat de oorlog in voormalig Joegoslavië ophield, dat ze het gat in de ozonlaag stoppen, en dat de Holocaust zich nooit herhaalt, maar ik betwijfel eigenlijk of wethouder Wals daar veel aan kan doen, als je nagaat dat zo'n speelplaatsje al twee jaar duurt.

Zelfs ministers kunnen niet veel. Wat is er eigenlijk over van de Grote Idealen die de Nederlandse politiek de afgelopen twintig jaar heeft nagestreefd? Een dampende schaal gebakken peren, als we de deskundigen mogen geloven. De onderwijsvernieuwingen: mislukt, veel schade. Het minderhedenbeleid: mislukt, veel schade. Het semi-abolitionistische justitiebeleid: mislukt, veel schade. Het Derde-wereldbeleid: enorme bedragen, weinig effect. De sociale zekerheid: uit de hand gelopen, veel schade.

Toch heb je de neiging je er schuldig over te voelen. Ben je zonder grote idealen niet een egoïstische kleinburger? De grote politieke partijen wekken in elk geval nog steeds die suggestie. De kiezer keert de politiek de rug toe, stellen ze al jaren bezorgd vast. Uit de opkomst bij de afgelopen verkiezingen blijkt - gelukkig - dat niets minder waar is. Het is niet de politiek die de burger de rug toekeert, het zijn de politici en hun partijen, met hun pompeuze, pretentieuze idealen. Die verwaten houding die je ook bij Koot en Bie zag: als het geen Wereldcommunisme is, komt het neer op Overkokende Melk. Marcus Bakker of Tedje van Es.

En de CD maar groeien.