Lubbers: EU moet politiek afstemmen

DEN HAAG, 11 MAART. Minister-president Lubbers wil dat de landen van de Europese Unie hun veiligheidsbeleid en buitenlandse politiek sneller op elkaar afstemmen. Zij moeten criteria vaststellen om sneller tot een gezamenlijke buitenlandse- en defensiepolitiek te komen, net zoals ze op het terrein van de Monetaire Unie naar elkaar toe buigen via convergentiecriteria.

Lubbers zei dat gisteren in de Julianakazerne in Den Haag, waar hij een boek kreeg aangeboden over de geschiedenis van de landmacht van 1945 tot 1990, getiteld 'Met de blik naar het Oosten'.

Lubbers noemde het van groot belang dat de Europese landen respect hebben voor het verschil in traditie. “Het neutralisme van Oostenrijk is iets heel anders dan het neutralisme van Zweden. De voorgeschiedenis van Duitsland, zie de wereldoorlogen, is een andere dan in Engeland of Frankrijk. In die landen zou je moeten zeggen: laten we elkaar het verleden niet kwalijk nemen, maar laten we het eens worden over dat er een idee moet bestaan van wat verantwoordelijkheidsbeleving van staten en van gezamenlijke staten betekent.”

Als de landen van de EU het daarover eens zijn moeten er volgens Lubbers convergentiecriteria worden afgesproken zonder de zaak te forceren. Enkele criteria: het behoud van veiligheid kan niet afgewenteld worden op enkelen want het is een gemeenschappelijke taak; de tijd is voorbij om individuele en aparte consequenties te trekken uit internationale veiligheidsvragen; ieder land moet een financieel aandeel dragen en mankracht leveren. Dat maakt 'integratietendenzen' zichtbaar en geeft ook betere logistieke mogelijkheden.

Volgens Lubbers kan Nederland bij dat proces een goede rol vervullen in een 'open houding van communicatie'. Daarbij is het noodzakelijk dat de landen van de Europese Unie een zeker tempo houden. “Vergis u niet: In landen en zeker in kleinere landen zit altijd een grote tendens om te zeggen : dat is niets voor ons; laat maar, dat maken anderen wel uit. Dat is de tendens naar het neutralisme, afzijdigheid. Die tendezen dienen zich weer aan in Europa en zijn de tegenkant van het nationalisme.”

Volgens Lubbers is er vaart nodig om niet weer in die twee uitersten te vervallen. “Je hebt tempo nodig om die twee uitersten te voorkomen.” Hij noemt het bemoedigend dat, ondanks het aflopen van de Koude Oorlog, de samenleving ziet dat er een belangrijke functie blijft voor de krijgsmacht. Lubbers: “Het is goed dat onze jongens daar (het voormalige Joegoslavië, red.) aanwezig zijn.”