Japanse ex-minister vast in grootscheeps bouwschandaal

TOKIO, 11 MAART. Japanse politici hebben sinds vandaag reden om heel nerveus te worden. Vooral als zij lid zijn van de Liberaal-Democratische Partij (LDP). Met de arrestatie vandaag van de minister van bouw in het laatste kabinet van de LDP, moet bij sommigen de bange vraag rijzen: slaat de verdachte door? Ben ik de volgende die in de kraag wordt gevat?

Het Japanse Lagerhuis kwam vandaag in plenaire zitting bijeen om de parlementaire onschendbaarheid op te heffen van Kishiro Nakamura (45), die later op de dag achter slot en grendel werd gezet op verdenking van corruptie. Dat was in 27 jaar met een parlementariër niet meer gebeurd. Het besluit werd unaniem genomen. De maatregel was nodig omdat tijdens een zittingstermijn een lid van het parlement niet kan worden gearresteerd.

De oud-minister is het eerste politieke slachtoffer op nationaal niveau van het grote bouwschandaal, dat Japan nu al maandenlang letterlijk teistert. Want de produktie van veel openbare werken is komen stil te liggen door angstig geworden lokale overheden die bang zijn hun vingers te branden aan besmette bouwbedrijven. Al zo'n dertig topmanagers van wel vijf grote bouwconcerns zijn gevangen gezet, samen met een enkele gouverneur en burgemeester.

De corruptie waarvan de oud-minister wordt verdacht is een schoolvoorbeeld van de kwalijke praktijken van de 'ijzeren driehoek' van politici, bureaucraten en industrie. Premier Morihiro Hosokawa heeft bij zijn aantreden de oorlog verklaard tegen dergelijke praktijken. Het grote bouwconcern Kajima werd door de anti-monopoliecommissie verdacht van oneerlijk bieden op een bouwopdracht. De leiding van Kajima stapte daarop verontwaardigd naar de LDP, die haar doorverwees naar Nakamura. Op zijn beurt wist deze de commissie over te halen haar verdenking tegen Kajima in te trekken. Het bouwbedrijf betuigde zijn dank door Nakamura tien miljoen yen (toen zo'n 200.000 gulden) in cash te overhandigen.

De gearresteerde leiding van het concern heeft bekend. Nakamura ontkent. Maar hij maakte zijn positie er niet steviger op door te weigeren vrijwillig naar het openbaar ministerie te gaan om een paar kritische vragen te bantwoorden. Niet goedschiks, dan maar kwaadschiks, zo besloot daarop justitie.

De vraag die velen nu bezighoudt is of Nakamura tijdens de verhoren die vandaag zijn begonnen namen zal noemen van andere politici. Tenslotte was hij niet de enige politicus die door Kajima was benaderd. De anti-monopoliecommissie, 'Commissie voor de Eerlijke Handel' geheten, verklaarde vandaag dat de intrekking van de verdenking tegen het bouwbedrijf destijds in goed overleg was gebeurd met justitie.