Let bij septische shock op het lactaatgehalte

Het lactaatgehalte in het bloed vormt een betrouwbare indicatie voor het overlijdensrisico van patiënten met een septische shock, een uit de hand gelopen infectie zoals longontsteking en nekkramp. De kans dat een patiënt met een septische shock overlijdt is meer dan vijftig procent. De bloeddruk daalt namelijk sterk en dat leidt tot zuurstoftekort in de organen.

Bepaling van het lactaatgehalte stelt artsen in staat om de organen van de juiste hoeveelheid zuurstof te voorzien. Dat concludeert de arts J. Bakker, die op 11 maart promoveert aan de Universiteit Utrecht.

Een septische shock ontstaat als het lichaam bijzonder heftig reageert op een plaatselijke infectie, zoals een longontsteking of zelfs een klein wondje. Het lichaam reageert op zo'n infectie met de produktie van afweerstoffen, die in grote hoeveelheden schadelijk zijn. In korte tijd groeit een plaatselijke infectie uit tot een bloedvergiftiging, waarbij longen, nieren, darmen en lever worden beschadigd.

Bovendien gaan de bloedvaten zich verwijden, waardoor de bloeddruk sterk daalt en de verschillende organen zuurstofgebrek krijgen. Op intensive care afdelingen van ziekenhuizen hoort septische shock tot de belangrijkste doodsoorzaken.

Lactaat, ofwel melkzuur, is een stof die het lichaam maakt als er gebrek aan zuurstof is. Het lactaatgehalte in het bloed is in het ziekenhuis eenvoudig, snel en goedkoop te bepalen. Bakker toonde aan, dat het lactaatgehalte een goede indicatie is voor complicaties bij septische shock en de kans dat een patiënt daaraan overlijdt. Door het lactaatgehalte te volgen, kan de arts de zuurstofvoorziening van de organen optimaliseren. Een daling van het lactaatgehalte tijdens de behandeling is een indicatie dat de zuurstofvoorziening verbetert.

De zuurstoftoevoer naar de organen valt te stimuleren door het vergroten van de hoeveelheid bloed die het hart rondpompt. Bakker maakte daarvoor gebruik van noradrenaline en dobutamine. Onderzocht wordt of ook acetylcysteïne, een slijmverdunner voor carapatiënten, de zuurstoftoevoer kan verhogen. Bij proefdieren bleek dat het geval te zijn.