Lang zullen zij leven; Primeurs op de Lengte-beurs

Als je langer bent dan 1 meter 90 is een avondje in bioscoop of theater al afzien. Maar hoe zit het met het vinden van passende broeken, schoenen en overhemden, en wat doe je met de bedden in een gemiddeld hotel?

Het aantal lange mensen neemt toe. De stichting Languit houdt op zaterdag 12 maart voor de tweede maal de Lengte-beurs.

Stichting Languit/Klub Lange Mensen. Lidmaatschap ƒ 72,- per gezin. Inl 02152-66800. Centrum voor Groeidiagnostiek: Anne Langhout-Chabloz. Ma t/m vr 11-13u. Inl 080-5662280. Lengte-beurs in de Jaarbeurs in Utrecht. 12 maart. Toegang gratis. Tijden en Inl zie KLM.

“Hé lange, is het koud daarboven?” krijgt Rob Bruintjes ettelijke malen per dag toegeroepen. Hij is 2 meter 21. Vroeger trok hij zich zo'n opmerking aan, nu wil hij wel eens terugroepen dat het 'hierboven naar dwergen stinkt'. Koud of niet, gevaarlijk is het wel met al die deurposten, verwarmingsbuizen en plafonnières; plafondventilatoren zijn voor mensen als Bruintjes ware koppensnellers. Ook trappen lopen is riskant; de treden zijn te smal. Bij een uitglijder hebben lange slungels pech, want ze passen niet op een brancard, niet in een ambulance en niet in een ziekenhuisbed. Een lijkkist kan dan gelukkig op maat geleverd worden, maar die past weer niet in de crematorium-oven.

De maatschappij is niet ingesteld op lange mensen, hoewel hun aantal snel toeneemt. Uit cijfers van het CBS blijkt dat iedere generatie ongeveer tweeëneenhalve centimeter langer is dan de vorige. De Stichting Languit - een werkmaatschappij van de Klub Lange Mensen (KLM) - behartigt de belangen van haar leden zonder winstoogmerk en is aangesloten bij de International Federation of Tall People. Mannen boven de 1,90 en vrouwen boven de 1,80 kunnen lid worden. Hoewel er daarvan in Nederland zevenhonderdduizend zijn, telt de KLM slechts zesduizend leden. Veel lange mensen zijn zo gewend om zich overal op te vouwen, dat ze denken dat dat normaal is, aldus Bruintjes, voorzitter van de KLM.

Het stoort hem dat de vereniging niet altijd even serieus wordt genomen. Zo vroeg hij op een confectiebeurs aan een vertegenwoordiger of ze ook aan de moeilijke maatjes hadden gedacht. “Ik sta hier om te verkopen en niet om flauwekul aan te horen”, was het antwoord. Lange mensen kunnen niet op een gewone manier meedoen aan de dingen van alledag, vervolgt Bruintjes. De hoofdsteunen in bus, tram en trein zitten bij hen tussen de schouderbladen. Ze zorgen dus liever voor hun eigen vervoer, maar een auto kopen betekent: aanpassen. Buitenspiegels, achteruitkijkspiegels en sturen moeten verplaatst worden, stoelen naar de achterbank geschoven. Maar veel goedkopere auto's hebben alleen een bodemversteviging op de plek waar de stoel normaal staat.

Aanstaande zaterdag organiseert de stichting voor de tweede maal de Lengte-beurs. Op de beurs wordt een aantal primeurs gelanceerd. Eén daarvan is een nieuwe modelijn voor meisjes en vrouwen boven de 1 meter 80. Andere activiteiten van 'Languit' zijn long-weekends, basketbaltoernooien, en de publikatie van Het lijfblad voor de hoogste kringen, met tips, nieuwtjes en voorlichting èn contactadvertenties: 'Hoi, mijn naam is Jaap (2,12 m) en ik ben op zoek naar een lange, slanke vriendin vanaf 1,90 m.' Voorts geeft de KLM een 'lengte-gids' uit, een soort gouden gids met rubrieken als: kleren en schoenen, rijscholen, beddegoed of vakantietips.

Vakanties worden noodgedwongen gevierd op de camping in aangepaste caravans en tenten, want vakantiehuisjes zijn meestal te klein. Daar heeft de vereniging iets op gevonden: internationale woningruil. Zo kan een reus uit Dokkum de vakantie in het aangepaste huis van een lotgenoot in Heidelberg doorbrengen. De gids vermeldt ook een rubriek hotels. In Nederland is er maar één hotel met een lange-gasten-kamer. Bedrijfsleider Paul Rinkens van hotel Bergère in Maastricht vindt het niet meer dan normaal dat ook lange mensen lekker willen liggen. De extra investering wuift hij weg; “Peanuts. Voor die geringe kosten hoef je het niet te laten. De kamer is altijd bezet en niet duurder dan normaal.”

Lange mensen hebben noodgedwongen vaak hoge kosten. Alleen al de aanpassingen in de eigen woning kunnen oplopen tot 40 duizend gulden. Daarnaast zijn ze aan kleren, eten en vervoer gemiddeld zevenduizend gulden per jaar duurder uit. Dit bedrag wordt niet aangemerkt als buitengewone last en is dus niet fiscaal aftrekbaar. Lengte - zo redeneert de fiscus - is geen oorzaak of gevolg van ziekte of gebrek. “Natuurlijk zijn we blij dat we niet ziek zijn”, zegt Bruintjes. “Maar we vallen wèl buiten alle regelingen. Pas als je je arbeidsongeschikt laat verklaren worden alle aanpassingen voor je betaald.” Gelukkig is het niet alleen kommer en kwel. De kosten van de glazenwasser en de schilder kunnen lange mensen zich besparen. Ze kunnen overal gemakkelijk zelf bij.

Bruintjes is ervan overtuigd dat lange mensen door de omgeving worden 'verziekt'. Wanneer op het werk niet voldoende rekening wordt gehouden met hun lichaamsmaten, kan dit leiden tot klachten, ziekteverzuim en zelfs arbeidsongeschiktheid. Als een werkplek niet aan de gebruiker is aangepast - de industrienormen gaan maar tot 1 meter 93 en 120 kilo - betekent dat op den duur een kostenpost voor de gezondheidszorg. Bruintjes somt op: pijnstillers, spierverslappende middelen, huisarts, fysiotherapie, revalidatie.

Dat proces begint al op school. Omdat het schoolmeubilair niet op uitzonderlijke lengtes is ontworpen, nemen veel scholieren al vroeg een slechte houding aan. Zoon Bruintjes bijvoorbeeld, ook lang voor zijn leeftijd, gaat als hij thuiskomt liggen in zijn stoel, ook al biedt die op zichzelf genoeg ruimte. Maar hij is inmiddels gewend om op die manier in de te kleine schoolbanken te hangen.

Gelukkig krijgen steeds meer bedrijven oog voor de markt voor grotere maten. Het kledingconcern C&A bijvoorbeeld, komt in april in zeven vestigingen met een collectie superlange maten voor mannen onder de aanduiding 249 t/m 255, waarbij maat 255 overeenkomt met een lichaamslengte van 2 meter 10. De pakken, broeken en jasjes zijn niet duurder dan normaal. De stichting Languit stimuleert bedrijven om produkten voor lange mensen te fabriceren. Met resultaat. Waren lange vrouwen vroeger vaak gedwongen te lopen op platte mannenschuivers, nu zijn er leuke damesschoenen in speciaalzaken voor groot-voeters te krijgen.

Bruintjes concludeert dan ook dat er wel degelijk meer mogelijkheden voor lange mensen zijn, maar dat er voor de KLM nog genoeg te doen is; de Klub zou meer kunnen bereiken met een groter ledenaantal. Hij heeft zijn hoop gevestigd op de toekomstige koning. Willem Alexander is krap 1 meter 95 lang en mag wat hem betreft erelid worden. Bruintjes heeft geleerd de opmerkingen over zijn lengte voor lief te nemen, en er de humor van in te zien. Zoals die keer toen hij door een oude dame werd aangeklampt met het verzoek of ze eens in zijn benen mocht knijpen. Ze wilde weten of het echt was. Toen hij vroeg of hij bij haar dan ook mocht voelen of alles echt was, kreeg hij te horen dat hij een viezerik was.